Persijski mac Adema SofticaProšlo je punih 15 godina (od septembra 2002.) a porodica Softić još uvijek nema nikakvu informaciju o tome šta se desilo i kako je nestao, ko ga je ukrao, kome je pre(o)dat i gdje bi danas mogao da se nalazi "Persijski mač", vlasništvo Adema Softića (1856-1939), jedinog beranskog muftije u periodu od 1912-1922. i šefa finansijske uprave Berana od 1879. iz vremena kad su se ovdje tek počele nazirati prve konture grada, a koji je porodica Softić ustupila na čuvanje Polimskom muzeju u Ivangradu prije više od 60 godina.

Srebrni PERSIJSKI MAČ optočen ćilibarom iz VIII vijeka, porodično i nacionalno kulturno blago neprocjenjive vrijednosti, po riječima prof. dr Dragane Kujović iz Istorijskog instituta Crne Gore bio je jedan od najvrednijih eksponata islamskog perioda u Crnoj Gori uopšte.

U svojoj knjizi "Tragovima orijentalno - islamskog kulturnog nasljeđa u Crnoj Gori" prof. dr Dragana Kujović na strani 96 navodi: "U Polimskom muzeju u Beranama, od predmeta koji bi mogli biti etnografsko svjedočanstvo orijentalnih uticaja izdvojili bismo "Persijski mač", nekada svojinu Adema Softića, sudije iz Berana, koji ga je dobio na poklon 1902. godine. Držak i korice ovog mača okovani su srebrom."

U Polimskom muzeju u Beranama srebrni "Persijski mač" iz VIII vijeka, uz pancir košulju iz Donje Ržanice, bio je jedan od najvrednijih eksponata koji se ikad nalazio u njegovim policama od osnivanja 1953. pa sve do danas.

Vahida Softić, udovica jedinog beranskog muftije i uglednog šerijatskog kadije, iz straha za život svoga sina Safeta nakon iskustva sa otimačinom zlatnog kreveta 1948. godine, ustupila ga je (bez nadoknade) na čuvanje Polimskom muzeju i svome gradu. Srebrni mač je dugo nakon toga krasio police muzeja ali već onih "Balaševićevih devedesetih" sa njega su poskidani i pokradeni ĆILIBARSKI ukrasi kojim su bile optočene i ukrašene njegove korice i držak. Ta krađa je tada prošla nezapaženo, međutim, septembra 2002. godine, iz polica Polimskog muzeja gdje je bio izložen skoro pola vijeka, "Persijski mač" Adema Softića nestao je bez traga...

Polimski muzej je u nadležnosti Opštine Berane i ona je ta koja vodi kadrovsku politiku u njemu, a upravo pred nestanak mača došlo je do promjena i u Opštini i u muzeju.

O ovoj krađi pisale su novine, izvještavala televizija, a tadašnji visoki funkcioner (potpredsjednik) Opštine Berane, nakon što je porodica u policiji i medijima uporno insistirala da se slučaj do kraja istraži i ukradeni mač pronađe, izjavio je doslovce: "Šta ste napravili ovoliku galamu oko toga? Šta je strašno ako je nestao jedan obični nož?"

Persijski mac Adema Softica 

Pojašnjenja radi, taj "obični nož" bio je 400 godina stariji od Manastira Đurđevi stupovi. Vrijednost toga "noža" je NEPROCJENJIVA i NEMJERLJIVA, kako po arheološkim i istorijskim tako i po porodičnim mjerilima. Za one kojima nije baš najjasnija ta vrsta procjene pokušaću da im je približim i objasnim jezikom koji vjerovatno bolje razumiju: Na crnom kolekcionarskom tržištu njegova vrijednost je još tada prelazila pola miliona tek uvedenih eura. Danas bi taj 12 vjekova stari srebrni "nož" porijeklom iz Persije, čije su korice i držak bili ukrašeni ćilibarom, vjerovatno vrijedio neuporedivo više. Ali,  iz razloga neshvatljivih i nedokučivih mentalitetu ovdašnjeg prosječnog političara taj "nož" je predat na čuvanje Opštini. Pilići su predati na čuvanje lisici koja je u septembru 2002. prijavila jedno manje...

Poslije policijskog ispitivanja, rutinskog uzimanja izjava i utvrđivanja činjeničnog stanja, u gradu je na scenu stupio zakon ćutanja. Beranska OMERTA je, nažalost, i danas, nakon punih 15 godina, još uvijek na snazi. Niko ništa nije znao. Niko nije "ni luk jeo, ni luk mirisao". Niko se nije miješao u svoj posao. Niko nikad nije pozvan na odgovornost... Ali, od tog septembra  u muzejskoj kartoteci "Persijski mač" Adema Softića vodi se kao UKRADEN...

A.Softić


O Persijskom maču u inventuri Polimskog muzeja

Persijski mac Adema Softica karton evidencije muzeja"PERSIJSKI MAČ, Inv. br. 285, Softić Vahida, Berane, čelik i srebro, svojina Adema Softića, šerijatskog sudije iz Berana. Adem ga je dobio od svog prijatelja Persijanca 1902. godine... Korice mača su gumene, okovane srebrom, dužine 45 cm. Na vrhu korice je okruglo dugme, podijeljeno na 4 polja pomoću dvije žice. U poljima su po dva stilizovana lista. Iza dugmeta je polje dužine 6 cm urađeno u tehnici iskucavanja sa obje strane. Sa donje strane se nastavlja polje urađeno u tehnici iskucavanja a preko ofarbano crnim tušem, oštećeno na nekim mjestima, sa geometrijskim motivima tipične persijske umjetnosti. Tu su i prorezi gdje se uočava da su korice od gume.Na kraju korica su dva turska ili persijska natpisa dužine 37 cm. Sa gornje strane korice su ukrašene stilizovanim floralnim i geometrijskim motivima, u četiri polja različite veličine i oblika. Veličina prvog polja je 23,5 cm, drugog 1,5 cm, trećeg 7,5 cm i četvrtog 3 cm. Između trećeg i četvrtog polja je otvor kroz koji se provlačio kožni remen. Širina korica na dnu je 1 cm pa se širi do 4 cm na vrhu. Sami mač je dužine (neupisano) cm sa rebrastim udubljenjem po sredini. Drška je ukrašena tehnikom iskucavanja i floralnim motivom. Dužina drške je 13,5 cm. Na dršci su dva metalna dugmeta visine 1 cm, ukrašena cvijetom na vrhu. Na dršci sa strane su geometrijski motivi..."

Adem Softić dobio je na poklon Persijski  mač 1902. godine od svog prijatelja Persijanca a tačno 100 godina nakon toga, septembra 2002. mač koji je njegova udovica ustupila na čuvanje svome gradu nestao je bez traga i vodi se kao ukraden. Grad i muzej na najgori mogući način izigrali su i zloupotrijebili naše povjerenje...

Od tad je prošlo 15 godina...

A.S.

 

eSpona OTV EU

Društvo

Objavljeno: 19/01/2019
vuksan-otasevic-doplivao-do-casnog-krstaOvogodišnju Bogojavljensku trku u Beranama obilježio je veliki broj prisutnih građana, učešće u trci zavidnog broja plivača i Vuksan Otašević, koji je prvi doplivao ...
eSpona
Objavljeno: 18/01/2019
krug-bivse-celuloze-opet-mijenjao-rujistaKamioni preduzeća “Komunalno Berane” juče su ponovo započeli sa odvoženjem sakupljenog komunalnog otpada na Privremeno odlagalište u Rujištu. Usljed vremenskih ...
eSpona
Objavljeno: 18/01/2019
za-rad-beranskih-politickih-partija-iz-budzeta-opstine-izdvojeno-68-198-euraOdlukom o visini budžetskih sredstava za finansiranje redovnog rada političkih subjekata za 2019. godinu, parlamentarne partije zastupljene u beranskom lokalnom ...
eSpona
Objavljeno: 18/01/2019
andrijevica-ministarka-pribilovic-razgovarala-sa-rukovodstvom-opstinePlan optimizacije broja zaposlenih je jedna od ključnih aktivnosti reforme javne uprave koja mora da se sprovede, kako bi građani dobili efikasan servis, istakla je ...
eSpona
Objavljeno: 17/01/2019
djeca-iz-bijelog-polja-na-jezerinama-uce-tajne-skijanjaSmučarski klub „Jedinstvo“ iz Bijelog Polja organizovalo je petodnevnu Školu smučanja. Škola se održava na Ski centru Jezerine u Kolašinu, a pohađa je 50-tak mladih ...
eSpona
Objavljeno: 16/01/2019
markovic-razvoj-sjevera-je-kljucan-za-razvoj-drzavePredsjednik Vlade Crne Gore, Duško Marković i Anela Čekić - predsjednica Opštine Gusinje, otvorili su zgradu opštinskog administrativnog centra, površine više ...
eSpona
Objavljeno: 16/01/2019
nvo-dar-realizovala-projekat-znanjem-prevazidimo-podjelePovodom okončanja aktivnosti na realizaciji projekta „Znanjem prevaziđimo podjele“ saopštenjem za javnost se oglasila NVO „Dar“. Dostavljeno saopštenje Espona ...
eSpona
Objavljeno: 15/01/2019
tokom-2018-godine-u-beranama-je-od-varicele-bolovala-221-osobaZaključno sa 21. decembrom, u Crnoj Gori je tokom prošle godine registrovano 2.380 slučajeva obolijevanja od varičele, od čega je 221 slučaj zabilježen u Beranama, ...
eSpona
Objavljeno: 13/01/2019
danas-ce-u-beogradu-biti-sahranjen-veliki-andrijevacki-i-crnogorski-slikar-milo-stojkovic-1934-2019U Beogradu je 10. januara, u 85. godini, preminuo je Milo Stojković, veliki crnogorski slikar. Rođeni Andrijevčanin i veliki slikar, danas će biti sahranjen na ...
eSpona
Objavljeno: 12/01/2019
zeljko-sosic-da-li-je-govor-premijera-markovica-u-put-za-eliminisanje-istorijskih-podjela​Vijek Božićnog ustanka obilježen je na dostojan i dostojanstven način. Spomenik posvećen ustanku je rekonstruisan i obnovljen uz najveće državne počasti, a u ...
eSpona
Objavljeno: 12/01/2019
bijelo-polje-copori-pasa-predstavljaju-opasnost-za-gradaneNakon kratkotrajnog “zatišja” na području bjelopoljske opštine broj životinja bez vlasnika svakodnevno se uvećava, a iz raznih područja, stižu informacije da psi ...
eSpona
Objavljeno: 11/01/2019
koncertom-aleksandra-zivanovica-beranci-docekuju-pravoslavnu-novu-godinuKoncertom Aleksandra Aca Živanovića- jedne od “Pinkovih zvezda”, Beranci će dočekati Pravoslavnu novu godinu. Koncert, čiji je organizator Turistička ...
eSpona
Objavljeno: 10/01/2019
snijeg-jaci-od-opstinske-mehanizacijeSnijeg koji već drugi dan pada bez prekida na području beranske opštine pričinjava znatne teškoće građanima. To posebno iz razloga, što ni jedna gradska ...
eSpona
Objavljeno: 09/01/2019
u-beranama-magistralni-putevi-i-gradske-saobracajnice-prohodni-ali-ne-i-ocisceniMagistralni putevi koji od Berana vode prema susjednim opštinama i granici prema Srbiji prohodni su, ali se, i pored redovnog čišćenja, na njima nalazi snijeg, dok ...
eSpona
Objavljeno: 09/01/2019
od-14-opstina-sa-negativnim-prirastajem-deset-je-sa-sjevera-crne-goreSa 722 osobe koje su u 11 mjeseci prethodne godine napustile Bijelo Polje, ta opština je negativan rekorder crnogorskih migracija. Po negativnom trendu i odlascima, ...
eSpona
Objavljeno: 08/01/2019
srbija-otvara-konzulat-u-beranamaRepublika Srbija će otvoriti konzulat na sjeveru Crne Gore, najvjerovatnije u Beranama, najavljeno je iz Nove srpske demokratije (NOVA) i Demokratske narodne ...
eSpona
Objavljeno: 08/01/2019
pljevlja-opstina-dobija-besplatno-cetiri-vatrogasna-vozilaOpština Pljevlja dobiće besplatno četiri od šest vatrogasnih vozila, koje je država prije deset godina nabavila bez konsultacija sa pljevaljskom Službom zaštite i ...
eSpona
Objavljeno: 07/01/2019
hristos-se-rodi-2019Čitaocima, vjernicima i svim građanima pravoslavne vjeroispovijesti srećan najradosniji hrišćanski praznik - Božić. Mir Božji, Hristos se rodi!  
eSpona
Objavljeno: 06/01/2019
ikovic-budimljanska-episkopija-i-mitropolija-kroz-vjekove-su-bile-dio-srpske-pravoslavne-crkvePovodom plakata koji su u subotu, petog januara 2019. godine, osvanuli u Beranama a kojima se Srpska pravoslavna crkva u Crnoj Gori naziva okupatorskomi ...
eSpona
Objavljeno: 05/01/2019
crna-gora-na-forbsovoj-listi-destinacija-za-putnike-sa-prosjecnom-dubinom-dzepaOvogodišnja lista Forbsovih najboljih budžetskih destinacija uvrstila je, pored ostalih, Crnu Goru, kao jednu od destinacija koje treba posjetiti. Između San ...
eSpona
Objavljeno: 04/01/2019
opstina-berane-dodijelila-stipendije-najboljim-studentimaPosljednjeg dana 2018. godine, Opština Berane je upriličila svečanost povodom dodjele stipendija najboljim studentima za studijsku 2018/2019. godinu. Kako je ...
eSpona
Objavljeno: 03/01/2019
kad-ni-rode-ne-pomazuTokom 2017. godine, u Beranama je umrlo 27 građana više, nego što ih je rođeno. Na ruralnom području opštine živi svega 15,30% stanovnika, a broj građana pada i na ...
eSpona
Objavljeno: 01/01/2019
kalendar-dogadaja-2018-godine-godina-koju-su-obiljezili-lokalni-izboriJANUAR: Kampanja za lokalne izbore u Beranama ušla u završnu fazu. Propao pokušaj održavanja XVII sjednice SO Berane, pa je lokalna uprava započela godinu bez ...
eSpona
Objavljeno: 01/01/2019
srecna-nova-2019-godina
eSpona
Objavljeno: 31/12/2018
pjesmom-branke-scepanovic-i-zorana-kalezica-beranci-docekuju-2019-godinuNevladina organizacija “Gornja sela” i Kulturno - umjetničko društvo “Lim” organizuju u glavnoj beranskoj ulici koncert kojim će građani i te opštine, poput brojnih ...
eSpona
Objavljeno: 29/12/2018
clanovi-dzudo-kluba-darivali-20-paketica-najmladim-berancimaČlanovi Džudo kluba „Berane“ obezbijedili su i uručili 20 novogodišnjih paketića. U sakupljanju sredstava za kupovinu paketića i njihovoj podjeli učestvovale su sve ...
eSpona
Objavljeno: 29/12/2018
praznici-za-novu-godinu-dva-neradna-dana-tri-za-bozicNeradni dani povodom Nove godine biće prvi i drugi januar saopšteno  je iz Ministarstva rada i socijalnog staranja. Kako se dodaje, neradni dani za božićne ...
eSpona
Objavljeno: 29/12/2018
bijelo-polje-odrzano-predavanje-o-prevenciji-narkomanijeU organizaciji NVO Kan a u saradnji sa Demokratskim omladinskim pokretom, Kancelarijom za prevenciju narkomanije, NVO "Jelovica" i Centrom bezbjednosti Bijelo ...
eSpona
Objavljeno: 28/12/2018
dacki-parlament-os-vuk-karadzic-urucio-poklone-ucenicima-os-lubnicePredstavnici Đačkog parlamenta Osnovne škole „Vuk Karadžić“ posjetili su juče vršnjake u Osnovnoj školi Lubnice i uručili im skromne novogodišnje ...
eSpona
Objavljeno: 27/12/2018
fudbaler-partizana-aleksandar-scekic-kao-beranski-deda-mrazPoznati fudbaler beogradskog Partizana i član Fudbalske reprezentacije Crne Gore, Aleksandar Šćekić posjetio je nekoliko beranskih ustanova, klubova i sportskih ...
eSpona
Objavljeno: 27/12/2018
beranski-dom-zdravlja-prvi-korisnik-mjera-poboljsanja-energetske-efikasnosti-u-crnoj-goriDom zdravlja u Beranama biće jedan od prva tri zdravstvena objekta u Crnoj Gori koji je obuhvaćen primjenom mjera energetske efikasnosti. Izvođenje radova na ...
eSpona
Objavljeno: 26/12/2018
kolasin-pripadnici-sluzbe-zastite-spasili-kineske-drzavljanePripadnici kolašinske Službe zaštite i spašavanja spasili su dvojicu kineskih državljana koji su bili “zarobljeni” u snijegu na planini Bjelasici, na putu ka ...
eSpona
Objavljeno: 25/12/2018
srecan-bozic-2018Čitaocima i svim vjernicima katoličke vjeroispovijesti čestitamo najveći hrišćanski praznik, Božić. Redakcija
eSpona
Objavljeno: 24/12/2018
sticenici-dnevnog-centra-priredili-novogodisnji-bazarŠtićenici beranskog Dnevnog centra za djecu i mlade sa teškoćama u razvoju priredili su Novogodišnji bazar. Bazar je priređen na gradskom šetalištu, u Ulici ...
eSpona
Objavljeno: 21/12/2018
petnjica-otvorene-prostorije-zavoda-za-zaposljavanjeMinistar rada i socijalnog staranja Kemal Purišić i Samir Agović - predsjednik Opštine Petnjica, otvorili su višenamjenski objekat u toj opštini. U novoj, modernoj ...
eSpona
Objavljeno: 21/12/2018
kolasin-nto-organizuje-ski-opening-dogadajPovodom zvaničnog otvaranja zimske sezone, Nacionalna turistička organizacija Crne Gore (NTO), u subotu, 22.decembra, organizuje “ski opening” događaj u ...
eSpona
Objavljeno: 19/12/2018
pljevlja-jos-nema-dozvole-za-izgradnju-toplaneMinistarstvo održivog razvoja i turizma odbilo je zahtjev Opštine Pljevlja za izdavanje građevinske dozvole za gradsku toplanu, koja treba da se gradi u ...
eSpona
Objavljeno: 18/12/2018
u-zagrebu-odrzan-okrugli-sto-o-aneksiji-crne-gore-1918-godinePovodom Okruglog stola održanog u Zagrebu kojem je, pored ostalih, prisustvovao Nenad Stevović, saopštenjem se oglasilo Udruženje „Krstaš“. Dostavljeno saopštenje ...
eSpona
Objavljeno: 18/12/2018
pronadeno-preko-50-kilograma-eksplozivaSlužbenici Centra bezbjednosti Berane (CB) pronašli su juče eksploziv sakriven u objektu bivšeg restorana bivše Fabrike papira “Beranka”. Preciznim mjerenjem ...
eSpona
Objavljeno: 17/12/2018
odrzana-konferencija-o-mogucnostima-unapredenja-zaposlenosti-osiUnapređenje uslova i otvaranje radnih mjesta za zapošljavanje osoba sa invaliditetom (OSI) čime bi se povećala njihova socijalna intergrisanost, predstavljalo je ...
eSpona
Objavljeno: 17/12/2018
u-pljevljima-svaki-cetvrti-nezaposleni-je-invalid-radaSvaki peti radno sposobni stanovnik Pljevalja, industrijskog centra na sjeveru Crne Gore, je bez zaposlenja. To pokazuju podaci Zavoda za zapošljavanje (ZZZ) u ...
eSpona
Objavljeno: 15/12/2018
pljevljaci-ce-i-ove-zime-uzivati-u-klizanjuNa Trgu 13. jul u Pljevljima počela je montaža mobilnog klizališta, tako da će Pljevljaci i ove zime moći da uživaju u čarima klizanja na ledu. „Na otvoreni ...
eSpona
Objavljeno: 14/12/2018
bijelo-polje-organizovan-prijem-za-nagradene-talenteUprava Gimnazije “Miloje Dobrašinović” iz Bijelog Polja upriličila je prijem za talente nagrađene od strane Ministarstva prosvjete. Svečanosti je prisustvovalo 17 ...
eSpona
Objavljeno: 13/12/2018
os-radomir-mitrovic-dobila-kombi-za-prevoz-ucenika-romske-populacijeOsnovna škola „Radomir Mitrović“ dobila je kombi za prevoz učenika romske i egipćanske populacije. Ceremoniji upriličenoj povodom predaje kombija, koja je ...
eSpona
Objavljeno: 13/12/2018
odrzan-okrugli-sto-na-temu-mladi-i-zivotna-sredinaPovodom održanog Okruglog stola pod nazivom „mladi i životna sredina“ saopštenjem se oglasila NVO „Sjeverna zemlja“. Dostavljeno saopštenje Espona integralno ...
eSpona
Objavljeno: 12/12/2018
petnjica-u-franfurktu-promovisan-bihorski-cilimVišečlana delegacija Opštine Petnjica, boravila je u Frankfurtu, a povod je bio promocija “Bihorskog ćilima”. Inicijativa je potekla od strane konzulata i ...
eSpona
Objavljeno: 11/12/2018
kikovic-podgoricka-skupstina-je-legitimnija-od-avnoj-aPovodom Tribine održane na Pravnom fakultetu u Beogradu pod nazivom „Sto godina prisajedinjenja Crne Gore, Srema, Banata, Bačke i Baranje Srbiji“ saopštenjem se ...
eSpona
Objavljeno: 11/12/2018
bijelo-polje-obiljezena-kampanja-16-dana-aktivizma-protiv-nasilja-nad-zenamaU organizaciji NVO Crnogorski ženski lobi iz Podgorice a u saradnji sa Udruženjem za razvoj civilnog društva iz Bijelog Polja, u tom gradu je održana promocija ...
eSpona
Objavljeno: 10/12/2018
nagradeni-srednjoskolci-iz-berana-niksica-i-kolasinaSrednjoškolci iz Berana, Nikšića i Kolašina pobjednici su takmičenja „Potraga za ljudskim pravima”, koje je organizovano za srednjoškolce i njihove nastavnike ...
eSpona
Objavljeno: 09/12/2018
udruzenje-studenata-medicine-cg-skrenuli-paznju-na-multiplu-sklerozu“Pogledaj, doktori!”, bio je jedan od komentara Podgoričanke koja je s oduševljenjem ispratila studente medicine na Trgu nezavisnosti. A, oni su se, mimo ...
eSpona