maturskoTekst “Posljednji bal još jedne generacije” nastao je povodom organizovanja Maturske večeri u Beranama. Da bi tekst i nastao, rađen iz sasvim drugog ugla od većine ostalih novinarskih izvještaja, asistenti u NVO “Spona” tri dana su bili angažovani na sprovođenju ankete koja je, za sve u Beranama, ali i u državi, dala porazne rezultate. U želji da, još jednom, opomenemo nadležne i da u 2014.godini rezultati ne budu isti, “Espona” obnavlja tekst.

Organizovanom maturskom šetnjom i proslavom u lokalima, još jedna generacija maturanata beranskih srednjih škola, njih nekoliko stotina, “položila je ispit zrelosti”.

Svojom mladošću i ljepotom, još jedna generacija “mlađih punoljetnika” iz grada na Limu uljepšala je glavnu beransku ulicu.

No, nažalost svih u Beranama i na sjeveru države, ovo nije klasična priča o, sada već čuvenoj maturskoj šetnji i noći kakvu su objavili ili će to tek učiniti većina crnogorskih medija.

Ovo je priča, ako je vjerovati anketi koju su u periodu od 22. do 25. maja, sproveli aktivisti NVO “Spona” sa samim učesnicima “maturskog bala”, o još jednoj izgubljenoj generaciji djevojaka i mladića koji će, nažalost, svoju egzistenciju potraziti u drugim sredinama, van Berana i sjevera države, pa, čak i Crne Gore.

šaime, prema podacima dobijenim anketiranjem 100 maturanata Gimnazije “Panto Mališić”, Srednje stručne škole, ŠC “Vukadin Vukadinović” i Srednje medicinske škole  „Dr Branko Zogović”, od čega su po 25 bili učenici koji su završili četvrti razred sa uspjehom “odličan”, “vrlodobar”, “dobar” i “dovoljan”.

Od sto anketiranih maturanata, njih 78 je izjavilo da ne planira svoju životnu egzistenciju u Beranama i sjeveru Crne Gore.

Kada se ima u vidu podatak da je Berane i u prethodnom periodu važilo kao opština sa jako izraženim migracijama, onda se može konstatovati da se taj process nastavlja, pa čak i ubrzava.

Podsjećanja radi, samo u periodu između Popisa stanovništva 1991/2003.godine, iz Berana se iselilo nešto malo više od 10.000 građana, dok uporedni, zvanični, podaci sa Popisa stanovništva od 1981- 2011. godine pokazuju da je, kada se u obzir uzmu mortalitet i natalitet, za trideset godina“ nestala su blizu 21.000 stanovnika” ove opštine.

Poređenja radi, treba naglasiti da je taj broj odseljenih Beranaca veći nego što danas pola crnogorskih opština ima stanovnika.

Iz tog razloga i pitanje, “Šta i kuda dalje Berane i ostale opštine sjevera Crne Gore”?

Da li ćemo i dalje gledati kako odlaze djeca, koja će mladošću, ljepotom, inteligencijom i radom stvarati i uljepšavati ostale crnogorske regije i druge države, ili ćemo svi u Crnoj Gori i djelima pokazati da računamo na sjever kao “zlatnu žicu Crne Gore”, kako u predizbornim kampanjama saopštavaju političari.

A, za to, ipak, i pored svega, treba malo. Čak i u ovakvoj ekonomskoj situaciji, ne samo u Crnoj Gori, već i čitavoj Evropi.

Jer, u suprotnom, u ne tako dalekoj budućnosti, u Beranama neće imati ko da organizuje matursko veče.

Na kraju, ipak, nada i želja “Generacijo maturanata školske 2012- 2013. srećna matura”.

Saša Radunović

Šta da se radi

Da nije lako zaustaviti procese koji, nesporno, traju decenijama, svi će se složiti.

Međutim, kada se postavi pitanje kako to uraditi, odgovorni na lokalnom i državnom nivou počinju govoriti o “akcionim planovima”, “izradama studija”, “Strateškim planovima” i sličnim dokumentima, za čiju izradu treba vremena kojeg je za reagovanje sve manje, jer generacije građana odlaze i nestaju sa područja sjevera.

Za početak, dobro bi bilo pokazati dobru volju da se započne sa oporavkom ovog područja. I to odmah.

Potom, zašto bježati od toga, opstine sa sjevera proglasiti “nerazvijenim”, ”zapuštenim”, pa i “ugroženim”, termin nije bitan, i u skladu sa tim donijeti Zakon, kojim bi se na teritoriji čitave države ubirali dodatni prihodi za podršku opštinama sjevernog regiona.

Time bi se, osim već postojećeg Egalizacionog fonda, koji, evidentno je, ne rješava razvojne probleme građana na sjeveru, već samo omogućava “preživljavanje” lokalnih samouprava, stvorila nova sredstva koja bi se usmjeravala za dodatno i ubrzano razvijanje sjevernih opština, čime bi se stvarale prepostavke da što veći broj mladih svoj život egzistenciju vezuje za matičnu opštinu.

Na kraju, ukoliko je potrebno, neka se država i zaduži, makar u visini duga koji nam je stvorio KAP, a koji vraćamo svi, pa i danas “gladni građani sjevera”, odakle svi koji mogu odlaze.

Sa tom količinom uloženog novca u poljoprivredu, turizam i privredu sa malim proizvodnim kapacitetima, po povoljnim i regresiranim cijenama nabavljenoj i zainteresovanim građanima isporučenoj poljoprivrednoj mehanizaciji, uz garantovan otkup svih poljoprivrednih viškova, kompletan sjever će se “ekonomski podići na noge”, umjesto “državnog zamajavanja” sudbinom 1.000 zaposlenih u KAP-u. 

Od Berana su počele maturske šetnje

Prije samo par decenija, Berane je u kulturnom, privrednom, ekonomskom i sportskom životu predstavljalo treću crnogorsku opštinu.

Koliki je “šmek” imala tadašnja ivangradska omladina, koliko vizija i stremljenja, koliko je bila kulturno uzdignuta i napredna, između ostalog, govori podatak da je u Beranama (tadašnji Ivangrad), održana prva šetanja maturanata u bivšoj SFRJ.matursko2

Bilo je to 1981.godine, samo godinu dana nakon smrti Josipa Broza Tita, pa je postojala opasnost da tadašnje matursko veče ne bude ni organizovano.

No, zahvaljujući upornosti beranskih maturanata, u posljednjem trenutku, kao prvoj opštini u SFRJ, Berancima je odobrena maturska šetnja.

Od tada do danas, glavnom ulicom, rezervisanom te noći samo za njih, prošetale su 32 generacije svršenih beranskih srednjoškolaca, od kojih je, zvanična statistika to govori, većina napustila rodni grad.

Vremenom, beransko matursko veče postalo je mit, ne samo grada na Limu, već Crne Gore i svih država bivših republika SFRJ, pa danas skoro i da nema opštine u kojoj se ne organizuju maturske večeri. 

Rezultati ankete

Prema podacima ankete koju su sproveli aktivisti NVO “Spona”, 78 odsto beranskih maturanata generacije 2012/13, ne planira da životnu egzistenciju traži u rodnom gradu.
Od 100 anketiranih, na pitanje da li će svoju egzistenciju tražiti u Beranama ili u nekom drugom gradu u Crnoj Gori ilii nostranstvu,  njih 78 je odgovorilo da “svoj dalji život ne planira u Beranama”.
Njih 54 odsto će upisati fakultete, ali će nakon školovanja pokušati da se zaposli u drugim sredinama, prije svega u inostranstvu.
Od 100 anketiranih maturanata, njih 91 smatra da građani sjevera Crne Gore nemaju šansu da žive u istim uslovima sa građanima ostale dvije regije u Crnoj Gori, pa je to glavni razlog što ostvarenje sopstvenih planova vide u drugim crnogorskim opštinama ili inostranstvu.
Posebno je interesantan podatak da od 25 anketiranih učenika Srednje stručne škole, čak njih dvadeset i troje planira da egzistenciju potraži u državama Zapadne Evrope i SAD, dok će po jedan maturant, kako su se izjasnili, životnu šansu potražiti u Baru i Podgorici. 

 

viskom 720x90

 

eSpona OTV EU

viskom 300x250

Društvo

Objavljeno: 14/02/2019
sest-domova-zdravlja-sa-sjevera-drzave-nije-imalo-donacijeOko milion eura vrijednost je opreme, materijala, aparata i ljekova koje su crnogorske zdravstvene ustanove dobile tokom 2018. godine. Prema podacima Ministarstva ...
eSpona
Objavljeno: 13/02/2019
u-plavu-i-gusinju-odrzana-skola-vocarstvaU okviru Zimske škole poljoprivrede koju tradicionalno organizuje Ministarstvo poljoprivrede i ruralnog razvoja, predstavnici Odjeljenja za savjetodavne poslove u ...
eSpona
Objavljeno: 13/02/2019
bjelopoljci-dobrovoljno-davali-krvPredstavnici Crkvene opštine i Bratstva pravoslavne omladime učestvovali su u akciji dobrovoljnog davanja krvi. Akcija je obavljena u Opštoj bolnici u Bijelom ...
eSpona
Objavljeno: 10/02/2019
janovic-najavio-nova-ulaganja-na-sjeveruMinistar sporta, Nikola Janović najavio je nastavak ulaganja u izgradnju i adaptaciju sportskih objekata. On je naveo da će se raditi na još dinamičnijoj ...
eSpona
Objavljeno: 10/02/2019
sve-izrazenija-migracija-gradana-sa-sjevera-drzaveNegativan migracioni saldo prošle godine imalo je ukupno 13 opština, uglavnom sa sjevera Crne Gore, pokazuju posljednji podaci MONSTAT-a. Od pet opština u kojima je ...
eSpona
Objavljeno: 08/02/2019
kolasin-ostaje-bez-tango-kampaCrna Gora i Kolašin ostaju bez Tango kampa, najznačajnije kulturno-turističke manifestacije kad je u pitanju sjever zemlje, saopštili su organizatori. Tango kamp ...
eSpona
Objavljeno: 08/02/2019
vandali-u-beranama-sadnice-tuje-polivali-masinskim-uljemU centralnom gradskom parku u Beranama, u noći između utorka i srijede, nepoznati počinioci su uništili 30 sadnica tuje. Oni su za taj vandalski čin upotrijebili ...
eSpona
Objavljeno: 07/02/2019
novi-ciklus-radionica-o-pozitivnom-roditeljstvuU Domu zdravlja Berane u toku je prijavljivanje roditelja za novi ciklus radionica u okviru programa Roditeljstvo za cjeloživotno zdravlje (Parenting for Lifelong ...
eSpona
Objavljeno: 07/02/2019
pljevlja-u-2019-godini-vece-naknade-za-novorodencadOpština Pljevlja planira da u ovoj godini poveća novčana davanja za novorođenčad. Sekretarka za društvene delatnosti Emina Salihović kazala je da je u ...
eSpona
Objavljeno: 06/02/2019
kolasin-bivsi-celnici-opstine-se-sjetili-da-nisu-odmaraliNa ime navodno neiskorištenih godišnjih odmora, funkcionerima i starjšenima bivše kolašinske vlasti izdvojeno za isplatu iz opštinske kase više od 5.000 eura. Ta ...
eSpona
Objavljeno: 06/02/2019
sjever-trbuhom-za-kruhom-na-jugU 16 od 23 crnogorske opštine zabilježen je negativni prirodni priraštaj, od čega čak 12 na sjeveru zemlje. Pljevlja prednjače sa negativnim prirodnim priraštajem ...
eSpona
Objavljeno: 05/02/2019
beranci-organizuju-humanitarni-koncert-za-lijecenje-oboljelog-brana-kikovicaGrupa građana Berana pokrenula je akciju prikupljanja pomoći za liječenje oboljelog Brana Kikovića (28) kojem je potrebno obaviti hitnu transplataciju bubrega za ...
eSpona
Objavljeno: 05/02/2019
pljevlja-sporazumnim-prekidima-radnog-odnosa-do-smanjenja-broja-zaposlenih-u-lokalnoj-upraviLokalna uprava u Pljevljima planira da prepolovi broj preduzeća čiji je osnivač Opština jer je „sadašnji sistem glomazan i nije u skladu sa evropskim ...
eSpona
Objavljeno: 04/02/2019
drustvo-daka-beranske-gimnazije-priredilo-omaz-dr-tomislavu-malisicuU prostorijama Udruženja „Milutin Milanković“, u Beogradu je prvog februara, Društvo đaka Beranske gimnazije priredilo omaž dr Tomislavu Mališiću (1938–2018). ...
eSpona
Objavljeno: 02/02/2019
fond-za-zdravstveno-osiguranje-cg-za-dalje-lijecenje-nikoline-treba-se-obratiti-nadleznim-zdravstvenim-ustanovama-i-fonduPovodom teksta Akcija „Veliko srce malom srcu“ u Mojkovcu: Mladi pjevaju za Nikolinu, objavljenom juče na Portalu Espona, stiglo je reagovanje od strane Fonda za ...
eSpona
Objavljeno: 01/02/2019
tokom-2018-godine-otvoreno-vise-od-610-000-stranica-esponeElektronske novine Espona tokom 2018. godine zadržale su nivo čitanosti i posjeta na nivou 2017-te. Za razliku od perioda od prije pet godina, od kada je, iz ...
eSpona
Objavljeno: 01/02/2019
bijelo-polje-obavljena-promocija-dobrovoljnog-sluzenja-vojnog-rokaNa gradskom trgu u Bijelom Polju, juče je održana promocija dobrovoljnog služenja vojnog roka. Promocija je obavljena u cilju približavanja mogućnosti ...
eSpona
Objavljeno: 31/01/2019
u-kolasinu-i-mojkovcu-dupliran-broj-korisnika-socijaleTokom minule dvije godine na području kolašinske i mojkovačke opštine Ministarstvo rada i socijalnog staranja, odnosno Centar za socijalni rad (CSR) isplatili su ...
eSpona
Objavljeno: 31/01/2019
rozajske-srednjoskolke-trijumfovale-na-kvizu-o-euSrednjoškolci iz opština sa sjevera države pokazali su kvalitetno znanje na kvizu Eurometrija. Tako su gimnazijalke iz Rožaja pobijedile na TV kvizu i nagrađene su ...
eSpona
Objavljeno: 31/01/2019
pljevlja-dopunjen-zahtjev-za-gradnju-toplaneOpština Pljevlja ponovo je podnijela zahtjev za izdavanje građevinske dozvole za izgradnju gradske toplane. Zahtjev je podnešen Ministarstvu održivog razvoja i ...
eSpona
Objavljeno: 30/01/2019
pobratimili-se-srpska-narodna-odbrana-berane-i-milesevski-kulturni-klub-iz-prijepoljaPovodom potpisivanja Povelje o pobratimstvu sa Mileševskim kulturnim klubom iz Prijepolja saopštenjem za javvnost se oglasio časopis “Glas Holmije” koji izdaje ...
eSpona
Objavljeno: 29/01/2019
opstina-donirala-sportsku-opremu-beranskim-srednjim-skolamaOpština Berane donirala je sportsku opremu u vidu garnitura dresova beranskim srednjim školama koje su u obavezi da formiraju školska sportska društva. Opština je, ...
eSpona
Objavljeno: 29/01/2019
udruzenje-crnogoraca-krstas-izdalo-kalendar-za-2019-godinuUdruženje Crnogoraca Srbije „Krstaš“, izdalo je zidni kalendar u tiražu od 2.000 primjeraka. To je 16-ti put po redu da Udruženje izdaje zidni kalendar, a on je za ...
eSpona
Objavljeno: 28/01/2019
psi-lutalice-povrijedili-tri-osobe-u-pljevljimaPsi lutalice su prije dva dana napali tri osobe u Pljevljima. Svi tri napada su se desila u naselju Ševare. Pozivajući se na pisanje Dan-a, Portal Analitika je ...
eSpona
Objavljeno: 25/01/2019
rozajci-se-potukli-na-aukciji-za-dodjelu-koncesija-na-sumeNa aukciji održanoj u Upravi za šume u Pljevljima, na kojoj je trebala da se dodijeli koncesija na korišćenje šuma u rožajskoj opštini, došlo je do tuče između ...
eSpona
Objavljeno: 24/01/2019
u-petak-se-odrzava-svetosavska-akademijaU organizaciji Eparhije Budimljansko-nikšićke i Crkvene opštine, u petak, 25. januara, u Beranama će se organizovati Svetosavska akademija. Akademija će se održati ...
eSpona
Objavljeno: 24/01/2019
univerzitetski-centar-dom-studenata-a-ne-hotel"Nijesmo dozvolili da Univerzitetski centar u Beranama, kao kapitalni projekat, u koji je Vlada Crne Gore, a ne opština, uložila 3,5 miliona eura, bude pretvoren u ...
eSpona
Objavljeno: 24/01/2019
opstina-nastavlja-se-nepravedna-politika-vlade-prema-beranamaPovodom useljenja đaka u prostorije Univerzitetskog centra u Beranama saopštenjem se oglasila lokalna uprava u tom gradu. Saopštenje objavljeno na zvaničnom sajtu ...
eSpona
Objavljeno: 23/01/2019
povodom-dana-novinara-crne-gore-danas-se-na-cetinju-odrzava-svecana-akademijaPovodom 23. januara, Dana novinara Crne Gore, na Cetinju će se danas održati Svečana akademija, tokom koje će ovogodišnjim dobitnicima, u izboru Društva crnogorskih ...
eSpona
Objavljeno: 22/01/2019
pljevlja-u-decembru-vazduh-bio-zagaden-29-danaU Pljevljima je u decembru, od 31 dana, čak 29 bilo s prekoračenjem dozvoljene granice PM čestica, saopštila je Lidija Šćepanović- pomoćnica direktora Agencije za ...
eSpona
Objavljeno: 22/01/2019
fudbaleri-berana-zapoceli-pripremeObavljenom prozivkom, fudbaleri Berana su juče započeli pripreme za nastavak prvenstva u Drugoj ligi Crne Gore. Prozivka, kojoj je prisustvovalo 20-tak fudbalera, ...
eSpona
Objavljeno: 21/01/2019
vildan-ramusovic-predsjednik-skupstine-crnogorskih-studenata-u-inostranstvuBeranac Vildan Ramusović - master student arhitekture u Mariboru (Slovenija), izabran je za predsjednika Skupštine Organizacije crnogorskih studenata u inostranstvu ...
eSpona
Objavljeno: 21/01/2019
gusinje-potpisan-ugovor-sa-partnerom-iz-srbije-o-realizaciji-projekta-o-odrzivom-upravljanju-otpadomPredstavnici Gusinja potpisali su Ugovor za projekat o održivom upravljanju otpadom (BinS), vrijedan 230.000 eura. Nosilac projekta je Gusinje, a biće realizovan u ...
eSpona
Objavljeno: 19/01/2019
vuksan-otasevic-doplivao-do-casnog-krstaOvogodišnju Bogojavljensku trku u Beranama obilježio je veliki broj prisutnih građana, učešće u trci zavidnog broja plivača i Vuksan Otašević, koji je prvi doplivao ...
eSpona
Objavljeno: 18/01/2019
krug-bivse-celuloze-opet-mijenjao-rujistaKamioni preduzeća “Komunalno Berane” juče su ponovo započeli sa odvoženjem sakupljenog komunalnog otpada na Privremeno odlagalište u Rujištu. Usljed vremenskih ...
eSpona
Objavljeno: 18/01/2019
za-rad-beranskih-politickih-partija-iz-budzeta-opstine-izdvojeno-68-198-euraOdlukom o visini budžetskih sredstava za finansiranje redovnog rada političkih subjekata za 2019. godinu, parlamentarne partije zastupljene u beranskom lokalnom ...
eSpona
Objavljeno: 18/01/2019
andrijevica-ministarka-pribilovic-razgovarala-sa-rukovodstvom-opstinePlan optimizacije broja zaposlenih je jedna od ključnih aktivnosti reforme javne uprave koja mora da se sprovede, kako bi građani dobili efikasan servis, istakla je ...
eSpona
Objavljeno: 17/01/2019
djeca-iz-bijelog-polja-na-jezerinama-uce-tajne-skijanjaSmučarski klub „Jedinstvo“ iz Bijelog Polja organizovalo je petodnevnu Školu smučanja. Škola se održava na Ski centru Jezerine u Kolašinu, a pohađa je 50-tak mladih ...
eSpona
Objavljeno: 16/01/2019
markovic-razvoj-sjevera-je-kljucan-za-razvoj-drzavePredsjednik Vlade Crne Gore, Duško Marković i Anela Čekić - predsjednica Opštine Gusinje, otvorili su zgradu opštinskog administrativnog centra, površine više ...
eSpona
Objavljeno: 16/01/2019
nvo-dar-realizovala-projekat-znanjem-prevazidimo-podjelePovodom okončanja aktivnosti na realizaciji projekta „Znanjem prevaziđimo podjele“ saopštenjem za javnost se oglasila NVO „Dar“. Dostavljeno saopštenje Espona ...
eSpona
Objavljeno: 15/01/2019
tokom-2018-godine-u-beranama-je-od-varicele-bolovala-221-osobaZaključno sa 21. decembrom, u Crnoj Gori je tokom prošle godine registrovano 2.380 slučajeva obolijevanja od varičele, od čega je 221 slučaj zabilježen u Beranama, ...
eSpona
Objavljeno: 13/01/2019
danas-ce-u-beogradu-biti-sahranjen-veliki-andrijevacki-i-crnogorski-slikar-milo-stojkovic-1934-2019U Beogradu je 10. januara, u 85. godini, preminuo je Milo Stojković, veliki crnogorski slikar. Rođeni Andrijevčanin i veliki slikar, danas će biti sahranjen na ...
eSpona
Objavljeno: 12/01/2019
zeljko-sosic-da-li-je-govor-premijera-markovica-u-put-za-eliminisanje-istorijskih-podjela​Vijek Božićnog ustanka obilježen je na dostojan i dostojanstven način. Spomenik posvećen ustanku je rekonstruisan i obnovljen uz najveće državne počasti, a u ...
eSpona
Objavljeno: 12/01/2019
bijelo-polje-copori-pasa-predstavljaju-opasnost-za-gradaneNakon kratkotrajnog “zatišja” na području bjelopoljske opštine broj životinja bez vlasnika svakodnevno se uvećava, a iz raznih područja, stižu informacije da psi ...
eSpona
Objavljeno: 11/01/2019
koncertom-aleksandra-zivanovica-beranci-docekuju-pravoslavnu-novu-godinuKoncertom Aleksandra Aca Živanovića- jedne od “Pinkovih zvezda”, Beranci će dočekati Pravoslavnu novu godinu. Koncert, čiji je organizator Turistička ...
eSpona
Objavljeno: 10/01/2019
snijeg-jaci-od-opstinske-mehanizacijeSnijeg koji već drugi dan pada bez prekida na području beranske opštine pričinjava znatne teškoće građanima. To posebno iz razloga, što ni jedna gradska ...
eSpona
Objavljeno: 09/01/2019
u-beranama-magistralni-putevi-i-gradske-saobracajnice-prohodni-ali-ne-i-ocisceniMagistralni putevi koji od Berana vode prema susjednim opštinama i granici prema Srbiji prohodni su, ali se, i pored redovnog čišćenja, na njima nalazi snijeg, dok ...
eSpona
Objavljeno: 09/01/2019
od-14-opstina-sa-negativnim-prirastajem-deset-je-sa-sjevera-crne-goreSa 722 osobe koje su u 11 mjeseci prethodne godine napustile Bijelo Polje, ta opština je negativan rekorder crnogorskih migracija. Po negativnom trendu i odlascima, ...
eSpona
Objavljeno: 08/01/2019
srbija-otvara-konzulat-u-beranamaRepublika Srbija će otvoriti konzulat na sjeveru Crne Gore, najvjerovatnije u Beranama, najavljeno je iz Nove srpske demokratije (NOVA) i Demokratske narodne ...
eSpona
Objavljeno: 08/01/2019
pljevlja-opstina-dobija-besplatno-cetiri-vatrogasna-vozilaOpština Pljevlja dobiće besplatno četiri od šest vatrogasnih vozila, koje je država prije deset godina nabavila bez konsultacija sa pljevaljskom Službom zaštite i ...
eSpona