Milija-Pajkovic-2Skorašnje poplave, velikih razmjera, koje su zahvatile dio Srbije i Bosne i Hercegovine, nanijele su brojne materijalne štete, ali je, na žalost, što je gore od svega, bilo i ljudskih žrtava.

U međuvremenu, vodena stihija se povukla i nadljudskim trudom, unekoliko je i zaustavljena.

U Srbiji je ukinuto vanredno stanje i počela su se, u javnosti, javljati veoma oprečna mišljenja o mogućim uzrocima poplavnog talasa tragičnih razmjera.

Pristalice "velike svjetske zavjere" prisjetili su se HAARP-a (skraćenica od High Frequency Active Auroral Research Program, odnosno od Programa aktivnog auroralnog istraživanja visoke frekvencije).

Dakle, radi se o mreži od 180 ogromnih antena, koje su postavljane četrnaest godina, u čiju je izgradnju utrošeno 300 miliona dolara i koja je smještena na Aljasci, u blizini mjesta Gekon. Njenu izgradnju i rad pratili su timovi sa preko 15 univerziteta, Vazdušne snage i Ratna mornarica SAD. Prostor koji zahvata sistem antena je veličine 14 fudbalskih igrališta!

Upravo su HAARP neki stanovnici Srbije, raznih zanimanja i različitog stepena obrazovanja, označili kao krivca za skorašnje poplave. U tome ih nije spriječila ni činjenica što je taj sistem van upotrebe već više od godinu dana i što su antene skinute.

Zloupotrijebljeno je i ime velikana svjetske nauke Nikole Tesle time što je proturena vijest da je američka vojska pronašla njegove tajne spise i nacrte o vještačkom uticaju na vremenske prilike i o moćnom tajnom oružju.

Bez sumnje je da se jedan takav genije, za mnoge najveći naučnik u svjetskoj istoriji, uspješno bavio i sličnim istraživanjima, ali se postavlja pitanje kako se onda katastrofe (zemljotresi, tornada, tajfuni, poplave, velike sniježne mećave...) često dešavaju upravo u SAD? Zasigurno da su takva razmišljanja zanimljiva i nikako ih ne treba odbaciti, ali prije toga treba razmotriti nešto drugo-da li je čovjek sa naših prostora doprinio ovoj, a i mnogim drugim katastrofama, a ako jeste - kako?

Krajnje je vrijeme da se sve sagleda onako kako i treba i krivac, prevashodno, potraži na prostoru gdje su se i nedaće zbile. To znači, izmedju ostalog, da treba da se utvrdi da li su se naselja i kuće pojedinačno, gradila na mjestima koja su za to i predviđena i gdje se nudila bezbjednost u odnosu na vremenske ćudi, osobine zemljišta i slično.

O tome treba da porazmisle i stanovnici beranske doline!

Ne treba biti previše pametan, stručan i obrazovan da bi se zaključilo da se sadašnje naselje Berane nije trebalo izgrađivati i dograđivati onamo gdje su Turci, iz golog straha, sagradili kasarnu Kršlo (naravno, zidali su je naši zidari), nego na lužačko-dolačkoj zaravni, gdje se, uostalom, i gradilo od iskona. Za one neupućene, Berane se nalazi na dnu nekadašnjeg jezera, koje je mukotrpno, vjekovima tražilo izlaz iz grotla i našlo ga je u Tivranskoj klisuri.

Najnižom tačkom nekadašnjeg jezera teče danas rijeka Lim, čiji sliv, od njegovog izliva do ulaska u Tivransku klisuru, sačinjava više rječnih mreža, koje su pojačane mnogobrojnim tokovima potoka, a to su: Vrmoška, Đurička, Velička, Zorićka, Murinska, Pepićka, Perućička sa Kuckajom, Kraštička, Šekularska, Trepačka, Vinicka, Kaludarska, Dapsićka i Bistrička!

Spomenute rječne mreže nikada ne presušuju u cijelom toku. Ljeti vodostaj u tim slivovima opada, ali se zato u jesen i u proljeće on pretvara u mnoštvo nabujalih vodotokova, koji nose sve pred sobom.

Lim-poplave

Dok se pitala priroda sa svojim zakonima, dok se gradilo onamo gdje je i trebalo, dok se nije uništavalo okruženje, sve je bilo potaman i čovjek se spašavao od stihije.

Medjutim, nakon Drugog svjetskog rata, zahvaljujući prije svega sječi šuma, bez reda i zakona, kako od strane predstavnika državnih preduzeća i pogona, tako i od strane stanovnika sela u okruženju, prirodna sredina se umnogome promijenila i od šumskog prostora, od kojih su se neki mogli slobodno svrstati u prašume, nije ostalo ni traga.

Danas se mnogobrojne pilane, razmještene u beranskoj dolini, snadbijevaju drvetom iz preostalih šumskih oaza, prijeteći njihovom potpunom uništenju - inače, drvo, njegove preradjevine i uz to još ponešto, izvozi se u razne zemlje, koje tako čuvaju svoja prirodna bogatstva, kojih nemaju previše, koristeći potrebu pojedinaca iz našeg kraja, i njihovih zaštitnika, za brzim i nepoštenim bogaćenjem. Slično je i sa drugim našim blagom-pečurkama, ljekovitim biljem i ostalim šumskim plodovima.

Jasno je da to loše utiče na sve vodene površine, uključujući i izvorsku pijaću vodu. Ne treba napominjati o ostacima sječe koji stvaraju prave male brane za koje se nikada ne zna kada će iz njih pokuljati bujica, o čemu svjedoči i povodnja sa povećim odronom, od prije nekoliko godina, nedaleko od Mojkovca u slivu Tare a u oblasti Nacionalnog parka.

Skorašnja izgradnja hidroelektrana u predjelu vulkanske Bjelasice (ispod Rupskog, odnosno Pešića jezera) i u Šekularu, bez dogovora sa istinskim i nepotkupljivim stručnjacima, može, takođe, loše uticati na stanje vodotoka i cjelokupnog okruženja.

Pri tom je trebalo pojasniti onim koji to ne znaju kakva je razlika između protočnih malih elektrana koje ne škode ničemu (jednu je takvu izgradio odmah nakon rata Njemac Vili u Lušcu) i ovih koje se sada grade.

Vodotok našeg kraja se uništava i bacanjem smeća u njih - užasno je saznanje koliko je njihovo zagadjenje i zagušenje zbog toga a ne treba smetnuti sa uma da se ranije, u neka druga vremena, moglo slobodno piti iz njega!

Svjedoci smo i koliko se štete nanosi svakodnevno struganjem šljunka i pijeska iz korita Lima i njegovih pritoka i kako se, na taj način, mijenja njegov prirodni tok.

I, konačno, treba postaviti pitanje svima, i onim koji su za to zaduženi, a i svim ostalim - koliko se vodi računa i koliko se brine o jedinom vodnom izlazu iz beranske doline - Tivranskim vratima?

Da li su stručnjaci pitani o probijanju tunela u klisuri? Koliko su učestana miniranja uticala na stijene? Da li je i koliko poznato da je beransko područje trusnog karaktera, sa više rasjednih linija? Da li je stanovnicima beranskog kraja poznato da je od 12. okotobra 1926. do 18. marta 1927. godine, zabilježeno čak osamdeset jačih i slabijih potresa, sa rušenjem i naprskanjem zgrada i kuća, sa pojavom pukotina na zemljištu, sa odvaljivanjem stijena, sa promjenama u tokovima podzemnih voda, na svu sreću bez ljudskih žrtava?

Lim, ta ljeti plavetna, bistra i lijepa rijeka, a u jesen i s proljeća, prava podivljala neman, nije ni u dvadeset i prvom vijeku ukroćena, pa zato i predstavlja neprestanu opasnost. Zbog svega toga, nepohodno je da se njene obale srede, produži odbrana, nasip i šetalište do Marsenića Rijeke, gdje je i kraj beranskog atara, i, jasno, zabrani za saobraćaj.

Naravno, u njenom osmišljavanju trebaju da učestvuju stručnjaci a ne neznalice!

Inače, prema nezvaničnim podacima u Beranama postoji oko dvadesetak takozvanih. nevladinih udruženja, koja u okviru svojih djelatnosti pretpostavljaju i zaštitu prirode i čovjekove životne sredine, pa bi bilo zanimljivo da prikažu javnosti svoje djelovanje iz te oblasti.

Za sada su Tivranska vrata otvorena-voda kroz njih nesmetano protiče ka Drini i Crnom moru, ali niko ne može biti siguran da se ona, zbog ljudske nebrige i nemara, a i zbog nekog pokreta prirode u vidu zemljotresa, neće zatvoriti а žitelji doline budu nespremni za to.

Milija Pajković

Autor je novinar

eSpona OTV EU

Otvorena televizija

Kolumna:

Objavljeno: 15/09/2018
adem-ado-softic-dan-oslobodenja-beranaNa današni dan prije 74 godine, 15. septembra 1944. nakon višečasovne akcije 7. i 9. Crnogorske udarne brigade i jednog bataljona Ozne, varoš Berane je konačno ...
eSpona
Objavljeno: 13/09/2018
adem-ado-softic-cetvrti-metak-iz-belcite„Zato nikad ne pitaj za kim zvono zvoni...“ Na današnji dan, 10. septembra 1937. godine, od snajperskog metka u španskom gradiću Belčita poginuo je Beranac Vukašin ...
eSpona
Objavljeno: 10/09/2018
sasa-radunovic-njofraSve sportske priče su slične. Govore o borbi za pobjede koje donose bodove, medalje, popularnost i prestiž... No, sportske priče znaju da budu ispunjene i borbom ...
eSpona
Objavljeno: 05/09/2018
adem-ado-softic-na-talasima-radio-balkana„Soko zove Orla!“ - „Orao pao!“ Na današnji dan prije 75 godina, 3. septembra 1943. desio se veliki preokret. Fašistička Italija u Cassibileu potpisala je ...
eSpona
Objavljeno: 23/08/2018
adem-ado-softic-cistokrvni-balkanciDavinčijev balkanski kod Nije život na Zemlji počeo rođenjem ovdašnjih političara, niti je kultura nastala njihovim osvajanjem vlasti. Rađanjem mnogih život bi ...
eSpona
Objavljeno: 24/07/2018
adem-ado-softic-posljednji-kos-oca-crnogorske-kosarkeRadule Vešović, osnivač beranske, crnogorske, i legenda ex jugoslovenske košarke, ogorčen odnosom beranskih političara prema ovdašnjoj košarci i sportu uopšte, kao ...
eSpona
Objavljeno: 10/07/2018
sasa-radunovic-da-sam-se-ja-pit-oRezultatski solidan nastup beranskih sportista na MOSI u Priboju, ali i njihovo ukupno ponašanje i predstavljanje grada, može se i treba okarakterisati kao ...
eSpona
Objavljeno: 23/06/2018
adem-ado-softic-rimski-kastrum-beranska-enigmaNa nekoliko mjesta pored magistralnog puta prema Beranama po desnoj strani stoje svojevrsni metalni krajputaši sa natpisima koji obavještavaju prolaznike da se na ...
eSpona
Objavljeno: 17/06/2018
prof-dr-drasko-dosljak-sutjeska-nije-vodaBitka na Sutjesci ili Peta neprijateljska ofanziva, je naziv koji je u jugoslovenskoj istoriografiji odomaćen za operacije „Švarc“ (nem. Schwarz, „crno“) ...
eSpona
Objavljeno: 15/06/2018
janko-nikolovski-mediji-izmedu-juce-i-sjutraŽeljko Rutović, Postmediji (kriza smisla ili masmedijski totalitarizam); Podgorica, Zavod za udžbenike i nastavna sredstva, 2017.godine Malo malo, pa nas taj pisac ...
eSpona
Objavljeno: 23/05/2018
prof-dr-drasko-dosljak-uz-21-maj-dobili-smo-drzavuPrije 12 godina,  21. maja 2006. godine, nešto prije ponoći, iz Crne Gore je u svijet, i u budućnost, poslata rečenica: “Dobili smo državu!" Upravo, ova ...
eSpona
Objavljeno: 02/05/2018
sasa-radunovic-ugovorNakon bure u javnosti  izazvane saznanjem da je Javni servis Radio televizija Crne Gore (RTVCG) sklopio ugovor sa Centrom za građansko obrazovanje (CGO) o ...
eSpona
Objavljeno: 29/04/2018
ado-softic-sedamdeset-godina-od-osnivanja-kud-a-dusan-boskovicKultura sjećanja je armatura u temeljima veličanstvene građevine zvane Opšta kultura bez koje bi se ona vrlo brzo urušila. Neke stvari o ovom gradu nemamo pravo da ...
eSpona
Objavljeno: 21/04/2018
janko-nikolovski-o-dosetkama-i-nipodastavanjuVarijacija na govor mržnje Uzmimo najklimaviji a istovremeno i najsnažniji primjer: Razgovaraju dvojica gladnih siromaha - „Znaš li da je punjena pljeskavica ...
eSpona
Objavljeno: 12/04/2018
slavko-mandic-snila-baba-sto-joj-milo-biloKada je vidio da je đavo odnio šalu i da više neće moći da bude jedan od šrafova koji upravljaju nacionalnim javnim servisom RTV Crne Gore, oglasio se predsjednik ...
eSpona
Objavljeno: 09/04/2018
srdan-culafic-magija-sporta-i-novo-vrijemeOpsesija zvana "sport" obično se javlja kod mladih ljudi, a nadograđuju je vremenom odrasli. U početku to biva popunjavanje slobodnog vremena, trošenje energije ...
eSpona
Objavljeno: 07/04/2018
perica-jokic-moja-uloga-u-najvaznijoj-hajdukovoj-utakmiciBilo je to prije 38 godina... Umjesto da budem slavljenik, ja sam te 1980. postao glavni krivac za ispadanje splitskog Hajduka iz četvrtfinala evropskog fudbalskog ...
eSpona
Objavljeno: 07/04/2018
braho-adrovic-dobre-price-u-sjenci-konkursnih-kriterijuma„Razmeđa Bihora“, NVO Centar za kulturu „Bihor“, Podgorica, 2018. lKnjiga „Razmeđa Bihora“ koja sadrži izbor tridesetak priča  koje su prispjele na konkurs ...
eSpona
Objavljeno: 06/04/2018
ado-softic-vijek-u-znaku-cetvrtog-aprilaDanašnji dan, 4. april, istorijski i globalno posmatrano, vrlo je interesantan i inspirativan datum, nabijen događajima koji su trajno obilježili nemirni XX vijek. ...
eSpona
Objavljeno: 02/04/2018
ado-softic-odbrana-ivangradske-odbraneU beranskoj kotlini Lim nije slučajno ovako širok, razuđen i plitak. Dok god je takav on je izvor života i blagodeti u Poljimlju. Svako njegovo kroćenje i ...
eSpona
Objavljeno: 17/03/2018
milija-pajkovic-oces-li-josU vrijeme našeg djetinjstva i dijela našeg odrastanja postojala su pisana i nepisana pravila naših igara, pa i naših svađa i svađica. Nešto stariji dječaci i momci, ...
eSpona
Objavljeno: 10/03/2018
srdan-culafic-da-spasimo-klubove-navijace-i-sportKroz istoriju sporta pored pozitivnih primjera koji i dan danas krase tu granu društva, biĺo je i negativnih, koje su se većinom javljale kao posljedica navijačkih ...
eSpona
Objavljeno: 06/03/2018
janko-nikolovski-daci-pucaju-zar-neSaučesnici!? Kad se i na koji način prenuti!? Pišući o učeničkom nasilju u Digitanom demosu Rutović veli: sve je više spornih autoriteta. Onda se postavlja ...
eSpona
Objavljeno: 11/02/2018
milija-pajkovic-beranske-izborne-zavrzlame-biraci-ili-glasaciOva moja kolumna nema nikakve veze sa politikom, kako bi, možda, neko neupućen, na prvi pogled i pomislio, jer me taj domen djelovanja uopšte i ne zanima. Ovaj ...
eSpona
Objavljeno: 02/02/2018
janko-nikolovski-ne-naucna-fantastikaI monarhija je Republika - Res publica! Mogu li i mediji biti Res publica – u smislu vladavine? Jeste, monarhija je res publika, ali kao javna stvar (javna ...
eSpona
Objavljeno: 27/01/2018
zbogom-smekeruPoput mnogih legendi koje obilježe život brojnih generacija, poput onih koji se rođenjem pojave i svojim životom i učincima ostave vječitog traga za sobom, poput ...
eSpona
Objavljeno: 26/01/2018
srdan-culafic-da-ne-ugrozimo-jos-jednu-sjajnu-generacijuOpšte je poznato da je sport pravi reprezent države, a svaki uspjeh koji slavimo kada se ostvari dobar rezultat i osvoji medalja su produkt naših sportista. Iza ...
eSpona
Objavljeno: 12/01/2018
milija-pajkovic-uliceNe prođe mnogo vremena, a da se tako poneko ili neki ne oglase željom da budu kumovi beranskim ulicama, uličicama ili sokacima, i to onako kako to samo njima ...
eSpona
Objavljeno: 05/01/2018
milija-pajkovic-holivudsku-glumicu-milicu-milu-jovovic-treba-proglasiti-pocasnim-gradaninom-crne-goreO poznatoj holivudskoj glumici Mili Jovović pisao sam u nekoliko navrata, između ostalog, pojašnjavajući široj javnosti neke nepoznate činjenice i detalje iz ...
eSpona
Objavljeno: 03/01/2018
srdan-culafic-zeljeti-ili-imati-ono-sto-zelimoOpraštajući se od starog milenijuma prije 18 god. svako od nas je na svoj način gledao u bolje sjutra sa nadom da nam dolaze ljepša vremena. Taj period koji nas ...
eSpona
Objavljeno: 24/12/2017
milija-pajkovic-kadrovi"Kadrovi" su se kod nas, na našim širim prostorima, pojavili odmah poslije 1945. godine, kao istinska čeda novog društvenog poretka! Uselili su se, preko noći, u ...
eSpona
Objavljeno: 21/12/2017
sasa-radunovic-rekvijem-za-zbRaspisivanjem lokalnih izbora, petog decembra, odrađena je u Beranama dezinfekcija političke scene. Dezinsekciju će obaviti građani, četvrtog februara, a ...
eSpona
Objavljeno: 29/11/2017
janko-nikolovski-vise-prostora-za-komunu-i-nvoTrebaju li i žele li oni taj prostor i može li se !? Je li moguća i korisna jednačina centralno – lokalno kroz medijske pristupe? Prateći više godina javnu ...
eSpona
Objavljeno: 25/11/2017
olja-stojanovic-ne-nasilju-nad-zenama-u-porodici-ne-nasilju-nad-zenama-na-poslu-ne-nasilju-nad-zenama-u-drustvu"Šesnaest dana aktivizma protiv nasilja nad ženama" je globalna, svjetska kampanja koju obilježava 1.700 organizacija u preko 100 država svijeta. Kampanja počinje ...
eSpona
Objavljeno: 07/11/2017
janko-nikolovski-mukotrpni-rad-oko-md-aRad koji traje, jer nikada neće i ne smije biti završen... Bio sam tu skoro na sajmu knjiga u Podgorici. A tamo  moji dobri, stari obradovani prijatelji; što ...
eSpona
Objavljeno: 19/10/2017
mirko-jakovljevic-beranski-aerodrom-je-neiskorisceni-resurs-sjevera-drzaveProteklog mjeseca nakon svečane sjednice povodom obilježavanja dana opštine Mojkovac predsjednik Filip Vujanović najavio je “da Vlada na krajnje pažlljiv način ...
eSpona
Objavljeno: 17/10/2017
fatima-mededovic-begovic-nas-jazavac-pred-sudom-i-medijiDAVID: Dobar dan, glavati i velevlažni carski gospodine! Sluga sam prepokorna! Ama, kakva je ovo kuća đe se ni Bog ne prima? SUDAC: Šuti, marvo jedna! Poput ...
eSpona
Objavljeno: 01/10/2017
perica-jokic-ribarsko-udruzenje-knjizevnikaJedan, u Crnoj Gori nepoznati, crnogorski pisac ušao je u najuži izbor za dodjelu ovogodišnje Nobelove nagrade za književnost. Ovaj pisac, koji nije svojom voljom ...
eSpona
Objavljeno: 23/09/2017
prof-dr-drasko-dosljak-spomeniciSpomenik treba zaslužiti! Rečenica koja temeljno vjekuje u Crnoj Gori. U ovoj rečenici su sadržani svi zakoni o spomenicima, spomen-obilježjima, ...
eSpona
Objavljeno: 19/09/2017
milija-pajkovic-carigradske-carolijePriča o košarkaškima Srbije koji su svoju otadžbinu predstavljali na upravo okončanom Prvenstvu Evrope u Carigradu, odnosno Istanbulu, jeste, u stvari, i nešto više ...
eSpona
Objavljeno: 10/09/2017
perica-jokic-kuda-ide-skolstvoOd ove godine stupaju na snagu nova školska pravila. To je treća faza ka ukidanju škola. Resorno ministarstvo se pobrinulo da ovo ukidanje ne ide naglo, zato je ...
eSpona
Objavljeno: 09/09/2017
janko-nikolovski-imam-pravo-da-znamU susret međunarodnom danu Right to know - imam pravo da znam Ovih dana, krajem septembra, 28. 09. tačnije, tradicionalno bez previše buke, obeležiće se dan ovog ...
eSpona
Objavljeno: 25/08/2017
jokovic-scekic-i-jedinstvo-snp-aVladimir Joković je novi predsjednik Socijalističke narodne partije (SNP) Crne Gore. Tako su odlučili delegati Osmog kongresa, održanog u nedjelju, 13. avgusta, u ...
eSpona
Objavljeno: 21/08/2017
milija-pajkovic-zakackaOkončano je Svjetsko prvenstvo u atletici, koje se održavalo u glavnom gradu Engleske i Ujedinjenog Kraljevstva, Londonu, od 4-og do 13-og avgusta! Grad kraljevske ...
eSpona
Objavljeno: 09/08/2017
milija-pajkovic-pomracenje-mjesecaDjelimično pomračenje Mjeseca, a cio njegov tok, mogao je preksinoć da se posmatra iz Mongolije, Indije, Kine, središnog dijela Sibira, Australije, kao i sa ...
eSpona
Objavljeno: 10/07/2017
janko-nikolovski-pomirenje-ili-preplitanjeAspekti relacija (samo neki): Sloboda izražavanja: privatnost: javni interes: istraživačko novinarstvo: whistleblowers ... Može li Afrika postati postojbina ...
eSpona
Objavljeno: 30/06/2017
srdan-culafic-ljeto-lim-korzo-i-grad-koji-se-voliKada se iz njega odlazi srce se steže i ostaje sjeta. Svaki dolazak i boravak u njemu tjera srce da zatreperi i pokrene pozitivne emocije. Jednostavno, to je ...
eSpona
Objavljeno: 14/06/2017
umjesto-17-svjecica-na-tortiU subotu, 10. juna 2017. u beranskom Centru za kulturu održan je koncert „U sjećanju na Veljka“. Koncert je održan povodom Veljkovog sedamnaestog rođendana, a u ...
eSpona
Objavljeno: 20/05/2017
srdan-culafic-beranska-vremenska-sportska-linija-sjecanjem-protiv-zaboravaIzmeđu zivota i sporta stoji vremenska linija koja spaja i na kojoj su kao na traci zabilježeni ljudi i dogadjaji počevsi od viševjekovnih nadmetanja, trcanja, ...
eSpona
Objavljeno: 09/05/2017
perica-jokic-ziri-protiv-talentovanihU petak je u beranskom Centru za kulturu održano književno veče „Drugo lice ljubavi“. Srednjoškolci su čitali svoje radove, a žiri je imao tu nezahvalnu dužnost da, ...
eSpona

Iz ugla satiričara:

Preporučujemo knjigu:

 

Zeljko Rutovic Postmediji knjiga

 

Priča eSpone