Novak Rutović, Među svjetovima, (2018), Štampa 3M Makarije, Podgorica

Novak Rutovic Medju svjetovimaRoman Novaka Rutovića, “Među svjetovima” realna je priča iz “naših” krajeva. Ispisana je u dva dela. U prvom autor čitaoce vodi kroz horizonte odrastanja  i životnog “stasavanja” glavnog junaka. Drugi deo opisuje dešavanja u životima  junaka nakon dvanaest godina i donosi pomalo neočekivano razrešenje priče.

Prostor gde se radnja dešava je Crna Gora, Bosna i Hercegovina i ne tako daleka Turska. Čitajući pojedine delove teksta stiče se utisak da je autor dosta, autobiografskog uneo u razmišljanja glavnog junaka. Naime svaki današnji pedestogodišnjak mogao je da bude, Mladen iz Rutovićevog romana.

Da ima lepo detinjstvo, da bude dobar đak, student, da “odsluži” vojsku - ”školu života za muškarce”, da odrasta uz muziku, recimo Đorđa Balaševića, proživi i preživi i ratna dešavanja.

Područje na kome se odigrava radnja karakteriše razumevanje jezika kojim akteri pričaju, poznavanje običaja i tradicionalnih vrednosti. Pisac čitaocima nudi radnju koju je lako razumeti. Vodeći Mladena kroz staze detinjstva daje zanimljive opise predela očuvane prirode.Svako od nas ima to svoje skrovito mesto gde se osami i razmišlja o prolaznosti života.

Rutovićev junak ima svoj planinski vrh. On se na njemu oseća kao u svojoj sobi koja nema zidove. Sa njega se pruža prelep pogled. Obrastao borovima vrh je stalno uperen ka nebu u čijem podnožju je grob u kome je sahranjena njegova nerođena sestra i gde su iz humke izrasle dve slamke poput dečjih ručica koje bi da zagrle sve ljude na čitavom svetu.

Rekao bih da je taj događaj uveliko uticao na karakter Rutovićevog glavnog junaka.  Tužan događaj kojim je pisac Mladenu, čini se, i urezao nit ljudskosti, i rekao bih, bolne ožiljke tuge za preminulom, nerođenom sestrom. To, njegovo, duboko karakterno, moralno i etičko i duševno, Rutović će opisati u odnosu prema Azri i približiti čitaocima razloge  Mladenove uspešne “akcije” spašavanja te devojke iz vrtloga koga samo život može da nametne i zamuti.

Pisac, slikajući životne slike i objašnjavajući promišljanja i dileme Mladena, vodi čitaoce i kroz institucije države. Obrazovne, školu i fakultet kada se radi o školovanju glavnog junaka, nekadašnju Vojsku Jugoslavije kada je obavezno služenje vojnog roka u pitanju. Opisuje i aktivnu službu u vojsci i kasnije drugi poslovni aranžman u trgovinskoj firmi.

Stalno preispitivanje glavnog junaka ko je, gde je to on, da li sve kroz šta prolazi on i želi, odakle ljudi različitih profesija sa kojima se susreće u raznim periodima odrastanja znaju ko je on i šta on zapravo želi?

Ovo se posebno odnosi na deo romana u kome se daje opis angažovanja glavnog junaka na poslovima u vojsci. Autor  ukazuje da je “raspadom velike države vojska izgubila svoj povlašćeni status u društvu i postala njegovo uramljeno ogledalo u kom se oslikavao njegov lik koji se sve više izoštravao i sve jasnije pokazivao svoje stvarne crte lica”.

Rutović daje složenu analizu jednog vremena. Da je ova knjiga, recimo, objavljena u neko drugo vreme, pre dvadesetak godina njen autor bi svakako bio predmet pažnje nadležnih organa jer otkriva i ono što se nazivalo “vojnom tajnom”. Gledano sa današnje vremenske distance autor je uspeo da gradeći strukturu romana ne upadne u zamku koje nude brojne teorije zavere.

Uprkos odličnom poznavanju političkih prilika na ovom podneblju ostao je na samoj ivici književnih paralela, izbegavši, možda i nesvesno da upadne u provaliju dubljih tumačenja geopolitičkih dešavanja i zamke izazova koje nose njihovo javno prezentovanje.

Veštim vođenjem čitalaca kroz psihološku borbu glavnog junaka, u želji da pomiri svetove, Rutović u drugom delu znalački nudi čitaocima razrešenje priče. Nalazi, nesumnjivo odličan put ka tom cilju i u romanu nudi “bratimljenje” Halila, Azrinog muža i Mladena.

Bratski život, uzajmno poštovanje i sklad mogao bi da bude rešenje za trajni mir i suživot na ovim prostorima. Pogotovo ako se ima u vidu da se u bratimljenju nikada nije gledalo na veru, već je najvažnije da se pobratimi među sobom pomažu i poštuju kao verna braća.

Još je Evlija Čelebija, turski putopisac, negde sredinom sedamnaestog veka pisao o bratimljenju hrišćana i muslimana u Bosni. I preljuba između pobratima i posestrime smatra se velikim grehom, jer je bratimljenje, kao i kumstvo, mistično srodstvo.

Rutovićev lik Halil ima potrebu da prijateljstvo sa Mladenom učvrsti i produbi, dajući mu neku novu dimenziju bliskosti. Nije mu trebalo puno vremena da prepozna prave vrednosti…ništa manje oduševljenja ne ostavlja ni shvatanje morala ni ljudskosti koje baštini i neguje država iz koje je potekao Mladen. Međutim, ipak se stiče utisak da je motiv za bratimljenjem iz drugih razloga.

Halilov strah, da se ne razbukte ljubavne iskre Azre i Mladena. Strah da ne izgubi suprugu, u njemu je pokrenuo želju da se pobratimi sa Mladenom znajući da je dovoljno da se neko od parova pozove na bratimljenje pa da se akteri uzdrže od incesta. Sadržaj Mladenovog pisma u kome se nalazio odgovor na ponudu bratimljenja ostavićemo čitaocima da tumače i prosude. Takođe ostavljamo im da razumeju i odnos glavnog junaka prema skrivenom novcu. Da otkrijemo da je, novac u Rutovićevom tekstu skriven u Azrinoj jakni -“dronjku”.

Knjiga Novaka Rutovića, “Među svjetovima” još jedno je iskreno napisano štivo koje zaslužuje mesto u riznicama ljubitelja pisane reči. Treba ga pročitati iako će nakon čitanja čitaoci biti u prilici i da fotografije albuma sopstvenog proživljenog na neki način prelistaju. 

Dr Mirko Jakovljević

 

Aforizam dana:

Sa piscima ćemo lako. Oni su jaki samo na rečima.
Milan Beštić
Aforizmi >>>

eSpona OTV EU

Otvorena televizija

viskom 300x250

Kultura

Objavljeno: 16/04/2019
danas-se-odrzava-opstinska-smotra-recitatoraOpštinska smotra recitatora održače se danas, u sali JU „Centar za kulturu Berane“, sa početkom u 18. časova. Biće to 24- ti put da se održava tradicionalna ...
eSpona
Objavljeno: 14/04/2019
kapitalne-knjige-zbirke-turskih-izvora-za-istoriju-crne-goreZahvaljujući projektu Crnogorske akademije nauka i umjetnosti nedavno su iz štampe  izašle knjige (tri toma)  turskih (osmanskih) izvora  za ...
eSpona
Objavljeno: 14/04/2019
pobratimili-se-drustvo-crnogorsko-ruskog-prijateljstva-i-srpska-narodna-odbrana-vasojevica-i-limske-dolineDruštvo crnogorsko –ruskog prijateljstva „Sveti Đorđe“ iz Nikšića i Srpska narodna odbrana Vasojevića i limske doline potpisale su Povelju o prijateljstvu i ...
eSpona
Objavljeno: 13/04/2019
velimir-ralevic-bio-gost-studenata-u-niksicuStudenti Filološkog i Filozofskog fakulteta u Nikšiću imali su protekle nedjelje privilegiju da se druže sa Velimirom Ralevićem- pjesnikom iz Berana. Kako je ...
eSpona
Objavljeno: 10/04/2019
zakazana-prva-niksicka-promocija-glasa-holmije-i-dvije-knjige-gorana-kikovica-2U organizaciji Društva crnogorsko-ruskog prijateljstva ''Sveti Đorđe'' u petak, 12. aprila, u Nikšiću će se održati prva promocija časopisa “Glas Holmije”. Pored ...
eSpona
Objavljeno: 09/04/2019
prof-dr-drasko-dosljak-uz-svjetski-dan-roma„Ciganska poezija“ „Nedovoljno bijeli za bijele, nedovoljno crni za crne“ Kada se, sada već davne, 1957. godine, u izdanju sarajevske „Svjetlosti“, pojavila ...
eSpona
Objavljeno: 09/04/2019
medijska-kultura-dostupna-i-studentima-u-slovenijiMeđunarodni naučni časopis „Medijska kultura“ dobio je novo, internacionalno priznanje. Naime, ovaj časopis je od marta ove godine postao dostupan i u knjižnici ...
eSpona
Objavljeno: 09/04/2019
milija-pajkovic-jovovicevo-traganje-za-izgubljenim-svijetom( Darko Jovović ,,Izgubljeni svijet“, str.72., izdanje ,,Pegaz“, Bijelo Polje, 2019. godine) Nije nimalo lako napisati prikaz i osvrt na zbirku pjesama, pa, čak, i ...
eSpona
Objavljeno: 07/04/2019
revijom-bihorski-cilim-otvorena-lipska-pecinaModnom revijom “Bihorski ćilim" Anastazije Miranović Lipska pećina otvorena je za posjetioce. Kolekciju „Bihorski ćilim“ čini 20 modela u svili, u kombinaciji s ...
eSpona
Objavljeno: 06/04/2019
promocija-filma-smrcu-protiv-smrti-autora-mirka-jakovljevicaNacionalna biblioteka Crne Gore „Đurđe Crnojević“ će u ponedjeljak, osmog aprila, obilježiti 85 godina od rođenja Blaža Šćepanovića, poznatog crnogorskog ...
eSpona
Objavljeno: 06/04/2019
kir-janja-u-beranamaPozorišna predstava „Кir Janja“ biće izvedena u sali Centra za kulturu, u srijedu, 10. aprila, sa početkom u 20 časova.  Pozorišnu predstavu će izvesti Okret ...
eSpona
Objavljeno: 05/04/2019
pljevlja-pjesnikinje-iz-andrijevice-briljirale-na-nacionalnom-festivalu-mladihAndrijevčanke Nađa i Sandra Dubak osvojile su prvu i drugu nagradu na konkursu za mlade u oblasti literalnog stvaralaštva- za prozu na “VII Međunarodnom festu- ...
eSpona
Objavljeno: 04/04/2019
u-beogradu-odrzano-knjizevno-vece-vucica-dasica-bivseg-profesora-ivangradske-gimnazijeU Udruženju književnika Srbije, na Tribini „Francuska 7“, u Beogradu, u srijedu, trećeg aprila, održano je književno veče Vučića Dašića, na kojem su predstavljene ...
eSpona
Objavljeno: 02/04/2019
prvoaprilskaU jednoj velikoj državi koja se prostirala od Triglava pa sve do Đevđelije na površini od preko 255.000 kvadratnih kilometara i brojala više od 22 miliona ...
eSpona
Objavljeno: 28/03/2019
cetrdeset-godina-mlaza-krviS' proljeća 1979. godine ekipa entuzijasta Dramske eksperimentalne scene KUD-a „Dušan Bošković“ pod dirigentskom palicom Milovana Miša Koraća, na daskama Centra za ...
eSpona
Objavljeno: 27/03/2019
odrzana-promocija-knjige-sum-medija-doc-dr-mirka-jakovljevicaKoliko su mediji i novinarstvo danas u prvom redu biznis? Koliko vlasničke strukture vođene profitom moći preoblikuju pojam javnog interesa u interes kapitala koji ...
eSpona
Objavljeno: 27/03/2019
berancima-priredene-pozorisne-carolijePredstavama “Prijatelji su kao zvezde“, „Moderna bajka“ i „Znaš li ti ko je moj tata“, ispunjava se predviđeni program IV Smotre dramskog amaterskog stvaralaštva za ...
eSpona
Objavljeno: 24/03/2019
ckpd-princeza-ksenija-odrzana-treca-pokrajinska-smotra-recitatora-na-crnogorskom-jezikuPovodom održane Pokrajinske smotre recitatora na crnogorskom jeziku održane u Lovćencu saopštenjem se oglasilo Crnogorsko kulturno prosvjetno društvo “Princeza ...
eSpona
Objavljeno: 22/03/2019
planica-beranca-vildana-ramusovica-ukrasila-ljubljanu-2Da nas svugdje ima i to uspješnih govori i najnovija informacija iz Slovenije, gdje je naš Beranac Vildan Ramusović- magistrant na  na Fakultetu za ...
eSpona
Objavljeno: 21/03/2019
nvo-dar-organizuje-promociju-knjige-sum-medija-mirka-jakovljevicaNevladina organizacija “Dar” organizuje promociju knjige "Šum medija" doc. dr Mirka Jakovljevića. Promocija je zakazana za subotu, 23. marta, u Multimedijalnoj sali ...
eSpona
Objavljeno: 21/03/2019
uz-svjetski-dan-poezije-goranoviceva-pohvala-poeziji(Poezija članova Crnogorske akademije nauka i umjetnosti , priredio Pavle Goranović, CANU, Podgorica 2018, 440 str.) Nedavno je iz štampe , u izdanju Crnogorske ...
eSpona
Objavljeno: 15/03/2019
foto-izlozba-naslovnica-nove-slobode-na-izlozbi-stampanih-medijaNa Cetinju je juče održana Izložba naslovnica i okrugli sto posvećen lokalnim štampanim medijima u Crnoj Gori. Među desetak izabranih naslovnica, svoje mjesto u ...
eSpona
Objavljeno: 15/03/2019
udruzenje-princeza-ksenija-organizuje-u-lovcencu-finalno-vece-recitatora-na-crnogorskom-jezikuPovodom organizovanja III Pokrajinske smotra recitatora na crnogorskom jeziku Udruženje “Princeza Ksenija” iz Lovćenca oglasilo se saopštenjem za javnost. ...
eSpona
Objavljeno: 14/03/2019
dr-drasko-dosljak-akademijina-knjiga-o-zuvdiji-hodzicu(„Mediteranac s Prokletija“, Djelo Zuvdije Hodžića u književnoj kritici, Crnogorska akademija nauka i umjetnosti, Podgorica, 2018, 317 str.) Krajem 2018. godine, ...
eSpona
Objavljeno: 08/03/2019
glas-holmije-ovaj-casopis-je-brdo-u-nasoj-srpskoj-kulturi-sto-rijec-holmija-i-znaciIz štampe je izašlo novo, trideset i osmo izdanje časopisa za književnost, istoriju i kulturu „Glas Holmije“, koji izlazi na srpskom jeziku i ćiriličnom pismu u ...
eSpona
Objavljeno: 06/03/2019
zakazana-promocija-romana-crvena-goraSrpsko istorijsko-kulturno društvo “Nikola Vasojević” organizuje promociju romana "Crvena Gora", autora Željka Čurovića. Promocija je zakazana za četvrtak, sedmi ...
eSpona
Objavljeno: 05/03/2019
prof-dr-drasko-dosljak-novo-izdanje-vesovicevih-vasojevicaNajznačajnije djelo dr Radoslava Jagoša Vešovića, monografija „Pleme Vasojevići“, doživjelo je još jedno izdanje. Ovoga puta izdavač je Centar za kulturu Berane ...
eSpona
Objavljeno: 28/02/2019
medijska-kultura-iz-stampe-izasla-knjiga-kosmicki-logos-drustvaU izadanju Medijske kulture, a  u okviru edicije: Teorija medija, izašla je knjiga “Kosmički logos društva (sociološke inovacije)”, a utora prof. dr Slobodana ...
eSpona
Objavljeno: 27/02/2019
nova-knjiga-sarm-stiha-velimira-ralevicaOd prve objavljene stihozbirke Velimira Ralevića (“Nebo kuća beskućnika”) prošlo je 25 godina. Ovih dana je štampana i njegova dvadeseta knjiga – pod naslovom ...
eSpona
Objavljeno: 21/02/2019
petnjica-iz-stampe-izasla-naucna-publikacija-o-bihorskom-cilimuIz štampe je izašla prva naučna publikacija o bihorskom ćilimu, nematerajalnom kulturnom dobru Crne Gore. Publikacija je štampana na našem i engleskom jeziku, a ...
eSpona
Objavljeno: 16/02/2019
pred-citaocima-32-broj-medijskih-dijalogaIz štampe je izašao trideset i drugi broj časopisa za istraživanje medija i društva ,,Medijski dijalozi“. Ovaj broj donosi dvadeset i četiri autorska rada i tri ...
eSpona
Objavljeno: 15/02/2019
medijska-kultura-obiljezava-jubilej-u-narodnoj-biblioteci-radosav-ljumovicPovodom skromnog jubileja - izašlih 10 knjiga u okviru edicije Teorija medija, izdavača Medijske kulture, danas će se u Narodnoj biblioteci "Radosav Ljumović", u ...
eSpona
Objavljeno: 11/02/2019
u-bijelom-polju-odigrana-predstava-ko-seta-oko-svijetaPredstavom "Ko šeta oko svijeta'' glumci pokazali su sjajan talenat, što je dokazala i emotivna reakcija bjelopoljske publike. Tako je predstavu i nastup glumaca ...
eSpona
Objavljeno: 07/02/2019
beogradske-price-milije-pajkovica(Milija Pajković "Čarobni krug dvojkom“, Pegaz, 2019.) Ovih dana je iz štampe izašla zbirka kratkih priča Beranca Milije Pajkovića, pod nazivom, Čarobni krug ...
eSpona
Objavljeno: 05/02/2019
kolasin-kroz-prizmu-kolasinskih-novostiKolašinske novosti u decembarskom izdanju nastavljaju da izvještavaju o temama koje ukazuju na razvojne potencijale grada na Tari. U broju 42 donose izvještaje o ...
eSpona
Objavljeno: 02/02/2019
novine-sjevera-uskoro-i-u-elektronskom-izdanjuNovine sjevera u decembarskom izdanju nastavljaju da ukazuju na razvojne potencijale sjevera Crne Gore. U broju 14 donose razgovor sa mr Petrom Smolovićem ...
eSpona
Objavljeno: 01/02/2019
akcija-veliko-srce-malom-srcu-u-mojkovcu-mladi-pjevaju-za-nikolinuU subotu, drugog februara, u mojkovačkom Centru za kulturu "Nenad Rakočević" održaće se dobrotvorni koncert u cilju prikupljanja novčanih sredstava za osmogodišnju ...
eSpona
Objavljeno: 01/02/2019
nauciti-mlade-da-prepoznaju-lazne-vijestiGimnazija "Slobodan Škerović" i Međunarodni naučni časopis "Medijski dijalozi" potpisali su Memorandum o saradnji u cilju promocije javnog interesa u oblasti ...
eSpona
Objavljeno: 30/01/2019
prof-dr-drasko-dosljak-putopisi-dejana-vukovicaDejan Vuković: "Londonski zapisi", Podgorica 2019 Knjiga Dejana Vukovića (Podgorica, 1972) "Londonski zapisi" nastala je, kako i sam autor kaže, u periodu od 2008. ...
eSpona
Objavljeno: 25/01/2019
zakazana-finalna-pokrajinska-smotra-recitatora-na-crnogorskom-jeziku-u-vojvodiniFinalno takmičenje treće Pokrajinske smotre recitatora na crnogorskom jeziku učenika osnovnih i srednjih škola sa teritorije Autonomne Pokrajine Vojvodine održaće ...
eSpona
Objavljeno: 24/01/2019
petnjica-slovenci-grade-preciscivac-otpadnih-vodaSlovenačka razvojna agencija (CMSR) će u saradnji sa Ministarstvom održivog razvoja i turizma Crne Gore, finansirati izgradnju biljnog prečišćivača za otpadne vode ...
eSpona
Objavljeno: 22/01/2019
beranska-umjetnicka-kolonija-kao-jedina-iz-crne-gore-primljena-je-u-medunarodnu-organizaciju-issaMeđunarodna umjetnička kolonija, koju od 2012. godine organizuje Centar za kulturu Berane, nedavno je primljena u međunarodnu, nekomercijalnu, nevladinu, ...
eSpona
Objavljeno: 20/01/2019
doc-dr-mirko-jakovljevic-filosofska-nit-prozeta-kroz-medijsku-sferuZbornik radova, Sporedna uloga istine u medijima, (2018), Sveučilište Sjever i Centar za filozofiju medija i mediološka istraživanja, Zagreb Međunarodni naučni ...
eSpona
Objavljeno: 14/01/2019
uspjesno-autorsko-vece-braha-adrovica-u-luksemburguU subotu, 12. januara, u luksemburškom Rumelanžu, uspješno je održano autorsko veče Braha Adrovića - beranskog književnika i pjesnika. Organizator ove odlično ...
eSpona
Objavljeno: 14/01/2019
nova-predstava-komedije-ne-mogu-da-platim-i-necu-da-platimU četvrtak, 17. januara, u sali Centra za kulturu Berane biće izvedena pozorišna predstava “Ne mogu daplatim i neću da platim”. Ta pozorišna redstava  je ...
eSpona
Objavljeno: 10/01/2019
zakazano-autorsko-vece-braha-adrovica-u-luksemburguAutorsko veče beranskog književnika Braha Adrovića, zakazano je za subotu, 12. januar. Veče će se održati u Rumelanžu (Luksemburg) sa početkom u 19 časova, a ...
eSpona
Objavljeno: 09/01/2019
milana-vujicic-iz-zrenjanina-pobjednica-konkursa-na-temu-crna-gora-vjecni-plamen-slobodePovodom rezultata ostvarenih na literarnom konkursu na temu „Crna Gora, vječni plamen slobode“, koji je raspisalo Udruženje Crnogoraca Srbije „Krstaš“ saopštenjem ...
eSpona
Objavljeno: 03/01/2019
petnjicki-centar-za-kulturu-zavrsio-godinu-izlozbom-petnjicom-rodni-gradeOtvaranjem izložbe slika pod nazivom “Petnjico, rodni grade”, Centar za kulturu u toj opštini završio je 2018.godinu, Izložbu je otvorio Samir Agović - ...
eSpona
Objavljeno: 02/01/2019
intervju-aljo-smailagicKap po kap - puna kapa Jedan od onih koji su generacijama Ivangrađana djetinjstvo obojili valerima najljepših uspomena, i čitavo jedno vrijeme poznato i prepoznato ...
eSpona
Objavljeno: 25/12/2018
pred-citaocima-decembarski-broj-nove-slobodeDeveti broj časopisa „Nova Sloboda“ izašao je iz štampe. Broj otvara Foto reportaža sa Omaža Radulu Vešoviću, održanog u Beogradu, a obogaćen i izložbom ...
eSpona

Predstavljamo knjigu:

Iz ugla satiričara:

Preporučujemo knjigu:

 

Zeljko Rutovic Postmediji knjiga

 

Kolumne:

Priča eSpone