Gojko Kastratović (1938 – 2018)

Gojko Kastratovic 1Napustio nas je, ovih dana, Gojko Perišin Kastratović, vrsni intelektualac i filmski stvaralac, a kinematografska djela koje je ostavio za sobom neće dozvoliti i da umre.

I ovog puta i zauvijek ostaje njegova inpozantna životna, radna i profesionalna biografija. Gojko Perišin Kastratović je rođen u Beranama 22. juna 1938. godine, gdje je završio osnovnu čkolu i gimnaziju. Fakultet dramskih umjetnika završio je u Beogradu. Nakon završenog fakulteta neprekidno je radio na realizaciji brojnih filmskih i TV projekata. Kao asistent, pomoćnik režisera i režiser II ekipe radio je na našim velikim filmskim ostvarenjima: „Bitka na Neretvi“, „Sarajevski atentat“, „Čovjek koga treba ubiti“, „Veliki transport“. Bio je producent igranih filmova: „Mi nismo anđeli“, „Zaboravljeni“, „Kuća pored pruge“, „Kako je propao rok en rol“, „Uvod u drugi život“, i dr.

Kastratović je režirao više dokumentarnih filmova, Sili u inat, Jovan Tomašević, dok je za film Evanđelje zla dobio je specijalnu diplomu za „Najboljeg režisera debitanta" na Festivalu dokumentarnog i kratkometražnog filma u Beogradu, koji je održan 1974. godine. Režirao je igranu dokumentarnu TV dramu “Suđenje đeneralu Vešoviću”, bio je scenarista i režiser dokumentarne TV hronike “Crna Gora XX vijeka u filmskim dokumentima, TV serije “To je Crna Gora”, serijal “Skadarsko jezero”, seriju “Crnogorska mitropolija”, TV seriju “Glasoviti crnogorski junaci”, serijal Dinastija Petrović Njegoš, “Tragom pismenosti”, i dr.

„Jednom ću tako i u smrt da odem, 
pa ako, slučajno, umrem – neka.“

Vito Nikolić

Gojko Kastratović je bio osnivač i prvi direktor Crnogorske kinoteke, bio je pomoćnik direktora TV Titograd, pomoćnik direktora Avala filma, bio je član redakcije časopisa “Tokovi”.

Znajući da se Gojko Kastratović najbolje predstavlja na filmskom platnu i filmskim trakama, ima potrebe, ovih tužnih dana, reći i koju riječ – jer: „Na početku bješe logos  -  riječ“ -  od koje kreću i filmske slike koje su proslavile gospodina Kastratovića.

A, ko je Gojko Kastratović? – pitanje koje postavljamo i koje ćemo postavljati i u ovom trenutku i uvijek i davati odgovore. Vlasnik starog slovenskog imena, koje će opredijeliti njegove umjetničke vidike. Rođen neposredno prije Drugog svjetskog rata, nedovoljno dugo da bi pohađao Rat – a njegovim završetkom kreće u školu u kojoj će, na svim nivoima, biti briljantan, a jedna velika bitka iz Drugog rata biće sjajan biljeg njegove profesionalne karijere.

Godina 1969. i 175 minuta filma „Bitka na Neretvi“ koji je stvarao sa velikim Veljkom Bulajićem i ostalom filmskom ekipom otvorio mu je kapiju velikog filmskog dvorišta. Pa, ako nije mogao da bude učesnikom Drugog svjetskog rata, i da ga za to učešće ocjenjuju, ocjenjivali su ga za filmsko djelo iz toga rata – za „Bitku na Neretvi“. Tu ocjenu davao je, niko drugi, do maršal J. B. Tito. I to na Brionima, u „biblioteci“ u kojoj nije bilo knjiga, jer kad se nazdravlja za veliko, savršeno djelo, onda nijesu potrebne knjige  -  nego dobro vino! Nazdravili su, a maršal je rekao: „Savršeno!“, nižim činovima je ostalo samo da dugo aplaudiraju. Taj aplauz se čuje i danas, kao i rečenica iz filma: „Stan, Neretvo!“. Čuje kod svih koji su taj film gledali u vremenu koje je Vito Nikolić zvao „estetikom oduševljenja“, a gledali su ga u svim svjetskim metropolama. Najveći izvozni produkt u kulturi SFRJ, za kojom se i danas kuka, i to najviše oni kojima je prošlost blizu, a stvarnost daleko. Znao je Gojko i umio da bude u velikim kulturnim projektima.

Gojko KastratovicRiječ bitka obilježiće i kasnije stvaralaštvo Gojka Kastratovića. Ovoga puta bitka za Crnu Goru. U toj bitci, da biste pobijedili, nije bilo potrebno rušiti most. Naprotiv, trebalo ih je graditi, a u kulturi je to znalački umio da uradi Gojko Kastratović, znajući kakvi „noseći stubovi“ tih mostova moraju biti. Ti mostovi ne povezuju strme obale, jer je kultura, znao je Gojko, velika ravnica sa zatalasanim brežuljcima.

U tom periodu nastaju njegovi filmovi i serije: Luča mikrokozma, Lovćenska vila, Crna Gora XX vijeka u filmskim dokumentima, Tuđinci i izvanjci o Crnoj Gori, Glasoviti crnogorski junaci, To je Crna Gora, Dinastija Petrović, serijal u kojem će svom svojom punoćom biti zaokružen crnogorski jezik.

Zavičajne teme našeg sugrađanina Gojka Kastratovića našle su mjesto u njegovom stvaralaštvu. Zavičajne i velike crnogorske teme: Vojvoda Miljan Vukov, Iguman Mojsije Zečević, Pusta zemlja (Mihaila Lalića),..

Dvije velike rijeke obilježile su stvaralaštvo Gojka Kastratovića: Lim i Neretva.  Na tim obalama žive oni koji cijene njegov stvaralački opus. Podjednako i filmski i književni. Čitaju se i citiraju njegove knjige, a bez njih se i ne može: „Filmografija crnogorske kinematografije i filmova o Crnoj Gori“, „Crnogorska kinematografija i filmovi o Crnoj Gori“, „Istorija crnogorskog filma“. Koliko samo Crne Gore u djelima Gojka Kastratovića. Taman onoliko da se bez Nje i bez njih ne može. A sa njima je sigurnije! One nam pružaju  sve podatke o crnogorskom filmu i crnogorskim autorima od početaka filmske djelatnosti do kraja 2005. godine.

Cijeneći cjelokupan rad, Gojko Kastratović je nosilac dvije velike Julske nagrade u Crnoj Gori: 13-to julske i 21-julske. Mjeseca koji je dobio ime po Juliju Cezaru. Mjeseca u kojem su smješteni datumi koji su ponos savremene Crne Gore, i naš što su te nagrade pripale Gojku Kastratoviću. Pripale su mu i nagrade „Ratko Đurović“ i „Ivangrad“. Imao je status istaknutog kulturnog stvaraoca. Bio je akademik DANU.

Berane se danas prepoznaju i po umjetniku Gojku Kastratoviću, pa ima li veće časti za jedan grad od toga. Zbog toga veliko hvala, u ime svih nas, Gojku Kastratoviću što je veličanstveno pronosio slavu naših Berana i Crne Gore.

Crna Gora i Berane će morati i dalje da se odužuju Gojku Kastratoviću. Zaslužio je ovaj vrsni filmski radnik, intelektualac, kulturni radnik, prijatelj i Čovjek!

Već osjećamo neku prazninu u gradu, u Beranama, njegovim i našim, jer je i u zavičaju imao svoje drugare, svoje teme, svoj kafić i pažljive slušaoce Čovjeka koji je nosio enciklopedijsko znanje.

Vječno sjećanje na Gojka Kastratovića koji ovih dana odlazi da režira u nekom drugom svijetu. Vjerujemo naklonjenijem i pravednijem!

DOVIĐENJA, DRUŽE – DOVIĐENJA!

Prof. dr Draško Došljak

Izjava EU baner

 

Nova Sloboda logotip

 

Otvorena televizija

Objavljeno: 09/04/2018
da-romi-budu-zastupljeni-u-skupstiniU susret osmom aprilu, Danu Roma, članice Koalicije „Zajedno za inkluziju Roma i Egipćana u Crnoj Gori“ u utorak, trećeg aprila, uručile su Inicijativu za izmjenu ...
eSpona
Objavljeno: 07/04/2018
odrzan-okrugli-sto-na-temu-treba-li-nam-lokalna-tv-kakva-ona-treba-da-budeMediji organizacija civilnog sektora su neophodni i, ako bi zaživjeli, predstavljali bi hit u Crnoj Gori i na prostoru bivše SFRJ ocijenjeno je na juče održanom ...
eSpona
Objavljeno: 06/04/2018
predstavljen-film-stop-djecijem-prosjacenjuPovodom Svjetskog dana Roma koji se obilježava osmog aprila, juče je u sali Centra za kulturu u Beranama održana projekcija dokumentarnog filma “Stop dječijem ...
eSpona
Objavljeno: 05/04/2018
nvo-spona-organizuje-okruli-sto-na-temu-rada-lokalne-televizijeNevladina organizacija “Spona” iz Berana organizuje u Bijelom Polju okrugli sto na temu: “Treba li nam lokalna TV? Kakva ona treba da bude?”. Okrugli sto će se ...
eSpona
Objavljeno: 02/04/2018
danas-je-svjetski-dan-osoba-s-autizmomUdruženje mladih sa hendikepom Crne Gore i Fondacija "Ognjen Rakočević" obilježavaju drugi april – Svjetski dan osoba s autizmom. Tim povodom organizovan je događaj ...
eSpona
Objavljeno: 27/03/2018
nvo-luca-institut-crnogorska-inovacija-proglasena-za-najbolju-na-svijetuPovodom dobijanja priznanja na Samitu svjetske nagrade u Beču saopštenjem se oglasila Nevladina organizacija „Luča institut“. Dostavljeno saopštenje Espona ...
eSpona
Objavljeno: 26/03/2018
tokom-dana-karijere-bice-ponudeno-500-radnih-mjestaManifestacija Dani karijere biće održana u četvrtak i petak, 29. i 30. marta, u Podgorici. Organizatori ove godine očekuju najveći sajam do sada. Prema navodima ...
eSpona
Objavljeno: 26/03/2018
najavljeno-useljenje-studenata-u-univerzitetski-centarMinistar prosvjete Damir Šehović izrazio je očekivanje da će se u narednih nekoliko dana studenti Visoke medicinske škole u Beranama useliti u objekat ...
eSpona
Objavljeno: 23/03/2018
nvo-green-home-pozvao-gradane-crne-gore-da-se-ukljuce-u-obiljezavanje-sata-za-planetuPridružujući se akcijama obilježavanja “Sata za planet”, Nevladina organizacija “Green Home” pozvala je građane Crne Gore da u subotu, 24. marta, od 20.30 ...
eSpona
Objavljeno: 23/03/2018
nvo-spona-privodi-se-kraju-prva-faza-realizacije-projekta-otvorena-televizijaNevladina organizacija “Spona” iz Berana privodi kraju peti mjesec realizacije projekta “Otvorena televizija (OTV).  Inače, Spona je jedina NVO iz Crne Gore ...
eSpona
Objavljeno: 22/03/2018
berane-pokriveno-snijeznim-pokrivacemNajveće sniježne padavine u Beranama pale su početkom proljeća, umjesto tokom zime. Danas je Berane pokriveno sniježnim pokrivačem kolikim ga tokom čitave zime nije ...
eSpona
Objavljeno: 20/03/2018
svjetski-dan-voda-obiljezava-se-na-sjeveru-crne-goreCrna Gora i Žabljak predstavljaju ove godine centar evropskih okupljanja i dešavanja povodom obilježavanja Svjetskog dana voda. Kako je najavljeno, tim povodom će ...
eSpona
Objavljeno: 20/03/2018
nvu-beranda-postavila-platforme-za-dolazak-rodaUdruženje građana “Beranda” postavilo je u petak dvije platforme za buduća gnijezda bijelih roda u Polimskoj ulici u Beranama. Podsjetimo, Beranci nestrpljivo ...
eSpona
Objavljeno: 18/03/2018
foto-esej-dusana-stijovica-berane-ubijanje-gradaTurski novinar Ahmed Šerif u tekstu objavljenom 22. avgusta 1910. godine u istambulskom časopisu „Tanin“ piše: „Neka kaže ko šta hoće, oni koji duže vrijeme borave ...
eSpona
Objavljeno: 16/03/2018
predstavnici-norbcg-a-ucestvovali-na-10-sastanku-ieepo-u-beograduPredsjednica Nacionalne organizacije za rijetke bolesti Crne Gore (NORBCG)  Nataša Bulatović i Andrijana Nikolić - osnivač organizacije, učestvovale su na 10. ...
eSpona
Objavljeno: 15/03/2018
danas-se-obiljezava-svjetski-dan-potrosacaOsnovna prava potrošača u Crnoj Gori su na alarmantno niskom nivou, ocijenili su predstavnici Centra za zaštitu potrošača (CEZAP) i pozvali nadležne institucije da ...
eSpona
Objavljeno: 09/03/2018
novo-poravnanje-prihvaceno-da-se-jednom-od-ostecenih-sluzbenika-isplati-1-000-euraUsljed neusklađenosti koeficijenata sa Zakonom o zaradama u javnom sektoru, predstavnici beranske lokalne uprave prihvatili su da se jednom od oštećenih radnika ...
eSpona
Objavljeno: 08/03/2018
u-susret-8-martu-medunarodnom-prazniku-zena-sinoc-odrzan-koncertU organizaciji beranskog Centra za kulturu, sinoć je održan koncert povodom međunarodnog praznika Dana žena. U čast dama, na koncertu su učestvovali: vokalna grupa ...
eSpona
Objavljeno: 07/03/2018
zajedno-do-un-ciljeva-odrzivog-razvojaRealizacija projekta „Znanjem i saradnjom do UN ciljeva održivog razvoja“ predstavlja temu saopštenja NVO „Sjeverna zemlja“. Dostavljeno saopštenje Espona ...
eSpona
Objavljeno: 04/03/2018
peticija-potpise-podrske-izglasavanju-pavlovog-zakona-dostavljaju-skupstiniGrađanska peticija “Pravda za Pavla“, kojom se traže izmjene Krivičnog zakonika, odnosno da se vrati doživotna kazna za teška krivična djela nad malom djeca, sjutra ...
eSpona
Objavljeno: 01/03/2018
zbog-zakidanja-zarada-pocinje-novi-sudski-proces-i-nastavljeno-podnosenje-tuzbi-protiv-opstine-beranePočetkom marta u beranskom Osnovnom sudu započeće novi sudski postupak zaposlenog protiv Opštine Berane. Sud je prvo ročište novog sudskog procesa zakazao ...
eSpona
Objavljeno: 01/03/2018
drug-nije-metaZadnja srijeda u februaru mjesecu je Dan borbe protiv vršnjačkog nasilja – Dan ružičastih majica - poznatiji kao PINK SHIRT DAY.  Ideja je nastala u Kanadi u ...
eSpona
Objavljeno: 28/02/2018
crna-gora-obiljezava-28-februar-dan-rijetkih-bolestiPovodom 28. februara, Dana rijetkih bolesti, u Podgorici se danas održava Prva nacionalna konferencija o rijetkim bolestima na temu "Na putu ka EU Crna Gora i ...
eSpona
Objavljeno: 27/02/2018
obiljezeno-dvadeset-i-pet-godina-od-zlocina-u-strpcimaPovodom obilježavanja 25 godina od zločina na željezničkoj stanici u Štrpcima, danas su u Podgorici predstavnici Foruma Bošnjaka Crne Gore (FBCG), nekih od ...
eSpona
Objavljeno: 27/02/2018
peticija-grupa-gradana-prikupila-potpise-za-pavlov-zakonGrupa građana “Pravda za Pavla” koja je pokrenula peticiju kojom od Skupštine traži usvajanje zakona kojim će biti omogućeno da Nermin Šišić - osumnjičeni za ...
eSpona
Objavljeno: 24/02/2018
osnovano-udruzenje-pcelara-rojOdržanom Osnivačkom skupštinom Udruženja pčelara „Roj“ , potom i registracijom kod nadležnog državnog organa, broj udruženja građana u Beranama uvećan je za jos ...
eSpona
Objavljeno: 22/02/2018
ljudi-bez-adrese-novi-roman-faiza-softicaU izdanju sarajevske IK “Dobra knjiga” iz štampe je izašao roman “Ljudi bez adrese” autora Faiza Softića. Roman je koncipiran u tri dijela, a govori o ...
eSpona
Objavljeno: 21/02/2018
mededovic-begovic-oduzmimo-diplome-srama-i-neznanjaKoordinatorka Ženske organizacije “Feniks” iz Berana, Fatima Međedović - Begović pozvala je nadležne državne organe, ali i institucije koje im mogu pomoći, da ...
eSpona
Objavljeno: 20/02/2018
obiljezava-se-dan-socijalne-pravdeU svijetu se obilježava Svjetski dan socijalne pravde, koji je proglasila Generalna skupština UN u novembru 2007. godine. “Čvrsti temelji socijalne pravde nalaze ...
eSpona
Objavljeno: 17/02/2018
nova-knjiga-jezik-i-stil-janka-donovica(Jelena Bašanović – Čečović: „Jezik i stil Janka Đonovića“, Crnogorska akademija nauka i umjetnosti, Podgorica 2017) Crnogorska akademija nauka i umjetnosti ...
eSpona
Objavljeno: 17/02/2018
kolasin-obiljezena-godisnjica-osnivanja-nk-hajdukVeče pod nazivom “Malo misto” u „maloj varoši” na kojoj je predstavljena i knjiga “Hajduk u sto i jednoj priči”, autora Maria Garbera iskrilo je od emocija i ...
eSpona
Objavljeno: 15/02/2018
petnjica-prodajom-slatkisa-srednjoskolci-obiljezili-dan-zaljubljenihPovodom 14. februara, Dana zaljubljenih, učenici Srednje mješovite škole u Petnjici, juče su u holu škole organizovali akciju prodaje slatkiša. Akciju su ...
eSpona
Objavljeno: 14/02/2018
roditeljstvo-za-cjelozivotno-zdravljeU prostorijama Centra za prevenciju Doma zdravlja Berane održane su prve radionice za roditelje u okviru programa “Roditeljstvo za cjeloživotno zdravlje” koja ...
eSpona
Objavljeno: 13/02/2018
manifestacijom-malo-misto-u-maloj-varosi-u-kolasinu-ce-obiljeziti-107-godina-splitskog-hajdukaU Kolašinu se večeras održava manifestacija „Malo misto u maloj varoši“, posvećena obilježavanju 107 godina postojanja „Hajduka“ iz Splita. Organizatori ...
eSpona
Objavljeno: 12/02/2018
nova-knjiga-metodologija-istorijskih-istrazivanja(Zdravko M. Deletić: Metodologija istorijskih istraživanja, Crnogorska akademija nauka i umjetnosti, Podgorica 2017) U izdanju Crnogorske akademije nauka i ...
eSpona
Objavljeno: 09/02/2018
zbog-zakidanja-zaposlenih-novi-suski-postupak-protiv-opstine-beranePostupajući po tužbi advokata Draga Pantovića koji zastupa jednog zaposlenog u jednoj od javnih ustanova i preduzeća čiji je osnivač Opština Berane, u Osnovnom sudu ...
eSpona
Objavljeno: 30/01/2018
vladimir-vlado-zindovic-je-odisej-iz-poljaVladimir - Vlado Zindović, Mojkovački odisej, moja putovanja (2016), Pegaz, Bijelo Polje Ne zna se da li je nekada stari grad Brskovo imao izlaz na more, neku ...
eSpona
Objavljeno: 28/01/2018
romi-i-njihova-kultura-i-dalje-nepoznanica-vecinskom-stanovnistvuRazvijanje crnogorskog društva na principima interkulturalizma predstavlja garanciju očuvanja kulturnih specifičnosti Roma. Samo omogućavanjem većinskom ...
eSpona
Objavljeno: 25/01/2018
u-urbanisticki-neuredenim-naseljima-nalaze-se-stambeni-objekti-romaDekada Roma 2005-2015. godine nije eliminisala probleme vezane za stanovanje Roma, Aškalija i Egipćana (RAE) u Crnoj Gori, ali je, ipak, dala prve, ...
eSpona
Objavljeno: 24/01/2018
ostvareni-samo-pocetni-rezultati-u-obrazovanju-romske-populacijeObrazovanje je najistaknutiji problem kod Roma, Aškalija Egipćana (RAE) koji je uzrokovan socijalnim i ekonomskim položajem te populacije. Isključenost u ...
eSpona
Objavljeno: 23/01/2018
prikaz-janko-vujisic-s-bogom-2017-crnogorski-kulturni-forum-cetinjePred čitaocima je nova knjiga crnogorskog pesnika Janka Vujisića pod naslovom „S bogom и з божјаком“. U knjizi su poeme: „S vladikom u oblake“ i „Vidio sam svoga ...
eSpona
Objavljeno: 22/01/2018
porodice-roma-zive-od-slabo-placenih-fizickih-poslovaPorodice pripadnika Roma, Aškalija i Egipćana (RAE) žive u lošim finansijskim uslovima, bave se poslovima iz sfere sive ekonomije i preživljavaju obavljajući slabo ...
eSpona
Objavljeno: 22/01/2018
promovisana-knjiga-poema-s-bogomNova knjiga crnogorskog pjesnika Janka Vujisića pod naslovom „S bogom и з божјаком“ promovisana je u kolašinskom Centru za kulturu. U knjizi su poeme: „S vladikom u ...
eSpona
Objavljeno: 21/01/2018
najmanji-napredak-ostvaren-u-poboljsavanju-zivotnih-uslova-romkinjaAktivnosti na realizaciji Dekade Roma najmanje su dale rezultata u poboljšanju životnih uslova Romkinja, koje su i dalje diskriminisane po osnovu ...
eSpona
Objavljeno: 19/01/2018
nikola-knezevic-po-peti-put-obiljezio-bogojavljensku-trkuBeranac Nikola Knežević pobijedio je i ove godine u plivanju za Časnim krstom, u Bogojavljenskoj trci održanoj danas, u rijeci Lim, na gradskoj plaži, u centru ...
eSpona
Objavljeno: 19/01/2018
rekordna-citanost-espone-i-u-2017-godiniElektronske novine Espona i tokom 2017. godine imaju uzlazni trend čitanosti u odnosu na prethodnu godinu. Izuzimajući februar, kada je broj čitalaca bio nešto ...
eSpona
Objavljeno: 18/01/2018
zivotni-vijek-roma-deset-godina-kraci-od-drzavnog-prosjekaZdravlje Roma, Aškalija i Egipćana (RAE) ugroženije je od ostatka populacije u Crnoj Gori. Pripadnici te populacije žive deset godina kraće od prosjeka u ...
eSpona
Objavljeno: 15/01/2018
zbirka-poezije-album-za-prognane-beranke-rebeke-cilovic-prevedena-na-engleski-jezikZbirka poezije “Album za prognane” autorke Rebeke Čilović, koja je ove godine izašla u izdanju JU “Ratkovićeve večeri poezije” i pod pokroviteljstvom Ministarstva ...
eSpona
Objavljeno: 15/01/2018
nova-sudska-presuda-zaposlenom-u-javnoj-ustanovi-da-se-isplati-1-700-euraPostupajući po tužbi službenika u jednoj od javnih ustanova čiji je osnivač Opština Berane, Osnovni sud je donio Presudu po kojoj je zaposleni zakinut za 1.700 ...
eSpona
Objavljeno: 10/01/2018
prva-dekada-nije-predstavljala-dovoljno-dug-period-da-utvrdimo-tacan-broj-rae-populacijeU kakvoj situaciji su građani romske populacije u Crnoj Gori možda najbolje govori podatak da se ne zna ni njihov tačan broj, odnosno da se zvanični broj ...
eSpona